thelernen logothelernen
Start for free

🔍
140 идиоманың 140 саны көрсетілуде
#1

Төбесі көкке жету

Айтылуы: [tøbesi køkke ʒetw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's head reaching the sky"

Мағынасы:To be overjoyed, extremely happy and elated.

Мысалы:

Сүйінші хабарды естігенде төбесі көкке жетті.

When he heard the joyful news, he was walking on air.

#2

Аузына құм құйылу

Айтылуы: [awzɯna qʊm qʊjɯlɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Pouring sand into one's mouth"

Мағынасы:To become completely speechless and silent.

Мысалы:

Ақиқат айтылғанда оның аузына құм құйылды.

When the truth was revealed, he was rendered completely speechless.

#3

Түймедейді түйедей ету

Айтылуы: [tyjmedejdi tyjedej etw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making a button-sized thing into a camel"

Мағынасы:To make a mountain out of a molehill.

Мысалы:

Кішкентай қатені түймедейді түйедей етіп үлкейтті.

He exaggerated a minor mistake into a mountain out of a molehill.

#4

Аяғын сыңар басу

Айтылуы: [ajaʁɯn sɯŋar basɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Stepping with one foot improperly"

Мағынасы:To take a wrong step or commit a moral mistake.

Мысалы:

Ол өмірде аяғын сыңар басудан сақтанды.

He was careful not to take a single false step in life.

#5

Бетінен оты шығу

Айтылуы: [betinen otɯ ʃɯʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Fire coming out from one's face"

Мағынасы:To blush deeply with embarrassment or shame.

Мысалы:

Өтірігі ашылғанда бетінен оты шықты.

When his lie was exposed, his face burned with shame.

#6

Екі аяғын бір етікке тығу

Айтылуы: [eki ajaʁɯn bir etikke tɯʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Putting two feet into one boot"

Мағынасы:To rush someone frantically and cause panic.

Мысалы:

Оны асықтырып, екі аяғын бір етікке тықпаңыз.

Don't rush him and put him into a panic.

#7

Көзді ашып-жұмғанша

Айтылуы: [køzdi aʃɯp ʒʊmʁanʃa]

Сөзбе-сөз аударма:"In the blink of an eye"

Мағынасы:In a split second, extremely fast.

Мысалы:

Жұмыс көзді ашып-жұмғанша аяқталды.

The task was finished in the blink of an eye.

#8

Қабағынан қар жауу

Айтылуы: [qabaʁɯnan qar ʒawɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Snow falling from one's eyebrows"

Мағынасы:To look very gloomy, stern and angry.

Мысалы:

Ренжіген баланың қабағынан қар жауып тұр.

Snow seemed to fall from the offended child's brow.

#9

Қол қусырып отыру

Айтылуы: [qol qʊwsɯrɯp otɯrɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Sitting with folded arms"

Мағынасы:To sit idly without taking any action.

Мысалы:

Тағдырға налымай, қол қусырып отырмау керек.

One shouldn't sit with folded arms feeling sorry for oneself.

#10

Тілін тістеу

Айтылуы: [tilin tistew]

Сөзбе-сөз аударма:"Biting one's tongue"

Мағынасы:To hold one's tongue to avoid saying something inappropriate.

Мысалы:

Артық айтып қоймас үшін тілін тістеді.

He bit his tongue so as not to say too much.

#11

Жүрегі тасығандай болу

Айтылуы: [ʒyregi tasɯʁandaj bolɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"As if one's heart is overflowing"

Мағынасы:To feel intense joy and pride.

Мысалы:

Жетістігін көргенде ананың жүрегі тасыды.

Seeing his achievement, the mother's heart overflowed with pride.

#12

Судан таза, сүттен ақ

Айтылуы: [swdan taza sytten aq]

Сөзбе-сөз аударма:"Cleaner than water, whiter than milk"

Мағынасы:Completely blameless and pure.

Мысалы:

Ол өзін судан таза, сүттен ақ етіп көрсетті.

He portrayed himself as whiter than milk.

#13

Инемен құдық қазғандай

Айтылуы: [inemen qʊdɯq qazʁandaj]

Сөзбе-сөз аударма:"Like digging a well with a needle"

Мағынасы:A painstakingly difficult, slow endeavor.

Мысалы:

Ғылым үйрену инемен құдық қазғандай еңбек.

Acquiring knowledge is like digging a well with a needle.

#14

Қолы ашық

Айтылуы: [qolɯ aʃɯq]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hand is open"

Мағынасы:Generous and benevolent.

Мысалы:

Қолы ашық азамат мұқтаждарға көмектесті.

The open-handed man helped those in need.

#15

Сөзінде тұру

Айтылуы: [søzinde tʊrɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Standing by one's word"

Мағынасы:To keep a promise.

Мысалы:

Адал адам әрқашан сөзінде тұрады.

An honest person always stands by their word.

#16

Бетін қайтару

Айтылуы: [betin qajtarɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Turning one's face back"

Мағынасы:To reject or turn down a request.

Мысалы:

Көмек сұраған адамның бетін қайтармады.

He did not turn down the person who asked for help.

#17

Көз майын тауысу

Айтылуы: [køz majɯn tawɯsɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Exhausting the eye's fat"

Мағынасы:To study or read intensively for long hours.

Мысалы:

Кітап оқып, көз майын тауысты.

He burned the midnight oil reading books.

#18

Құлақ асу

Айтылуы: [qʊlaq asɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Hanging an ear"

Мағынасы:To listen attentively and obey advice.

Мысалы:

Үлкендердің ақылына құлақ асқан жөн.

It is good to listen to the advice of elders.

#19

Тіс жармау

Айтылуы: [tis ʒarmaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Not opening one's teeth"

Мағынасы:To keep a secret tightly without uttering a word.

Мысалы:

Сыр туралы ешкімге тіс жармады.

He did not utter a single word about the secret.

#20

Арасынан қыл өтпейді

Айтылуы: [arasɯnan qɯl øtpejdi]

Сөзбе-сөз аударма:"Not even a hair passes between them"

Мағынасы:Extremely close, inseparable friends.

Мысалы:

Екі достың арасынан қыл өтпейді.

Not even a hair could pass between the two close friends.

#21

Бағы жанған

Айтылуы: [baʁɯ ʒanʁan]

Сөзбе-сөз аударма:"One's fortune burned brightly"

Мағынасы:To be extremely lucky or successful.

Мысалы:

Лотереядан ұтып, бағы жанды.

Winning the lottery, his fortune shone bright.

#22

Желкесін көру

Айтылуы: [ʒelkesin kørw]

Сөзбе-сөз аударма:"Seeing the back of someone's neck"

Мағынасы:To get rid of someone or see them leave.

Мысалы:

Жағымсыз адамның желкесін көргенге қуанды.

He was glad to see the back of that unpleasant person.

#23

Ит арқасы қиянда

Айтылуы: [it arqasɯ qɯjanda]

Сөзбе-сөз аударма:"In the far back of the dog"

Мағынасы:In a very remote, distant place.

Мысалы:

Ауыл ит арқасы қиянда орналасқан.

The village is located in a very remote backwater.

#24

Көңілі өсу

Айтылуы: [køŋili øsw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's heart growing"

Мағынасы:To feel encouraged, gladdened and proud.

Мысалы:

Мақтау сөзді естіп, көңілі өсіп қалды.

Hearing praise, his spirits were greatly lifted.

#25

Қабақ шыту

Айтылуы: [qabaq ʃɯtw]

Сөзбе-сөз аударма:"Knitting eyebrows"

Мағынасы:To frown in annoyance or disapproval.

Мысалы:

Жағымсыз хабарға қабақ шытты.

He frowned at the unpleasant news.

#26

Қол ұшын беру

Айтылуы: [qol ʊʃɯn berw]

Сөзбе-сөз аударма:"Giving a fingertip/hand tip"

Мағынасы:To offer a helping hand.

Мысалы:

Қиналған досына қол ұшын берді.

He offered a helping hand to his friend in trouble.

#27

Мұрнын шүйіру

Айтылуы: [mʊrnɯn ʃyjirw]

Сөзбе-сөз аударма:"Snorting one's nose up"

Мағынасы:To look down on something with disdain.

Мысалы:

Қарапайым асқа мұрнын шүйірді.

He turned up his nose at the simple meal.

#28

Өнер ағып тұр

Айтылуы: [øner aʁɯp tʊr]

Сөзбе-сөз аударма:"Art is flowing out"

Мағынасы:To be extraordinarily talented and gifted.

Мысалы:

Жас суретшіден өнер ағып тұр.

Talent flows naturally from the young artist.

#29

Тіл табу

Айтылуы: [til tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding a language"

Мағынасы:To reach an understanding and communicate well.

Мысалы:

Жаңа әріптестерімен тез тіл тапты.

He quickly found common ground with new colleagues.

#30

Шыдамдылық таныту

Айтылуы: [ʃɯdamdɯlɯq tanɯtw]

Сөзбе-сөз аударма:"Showing patience"

Мағынасы:To show great patience and endurance.

Мысалы:

Қиын сәтте шыдамдылық танытты.

He showed great patience during difficult moments.

#31

Аузы жеңіл

Айтылуы: [awzɯ ʒeŋil]

Сөзбе-сөз аударма:"One's mouth is light"

Мағынасы:Unable to keep a secret; blabbermouth.

Мысалы:

Аузы жеңіл адамға сыр айтпа.

Don't share secrets with a blabbermouth.

#32

Бас қатыру

Айтылуы: [bas qatɯrɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Hardening the head"

Мағынасы:To rack one's brains over a tough problem.

Мысалы:

Бұл қиын есепке көп бас қатырды.

He racked his brains for long over this difficult problem.

#33

Жаны ашу

Айтылуы: [ʒanɯ aʃɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's soul aching"

Мағынасы:To sympathize deeply and feel empathy.

Мысалы:

Қиналған адамға жаны ашыды.

He felt deep empathy for the suffering person.

#34

Көз жеткізу

Айтылуы: [køz ʒetkizw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making the eye reach"

Мағынасы:To make sure, verify or convince oneself.

Мысалы:

Ақпараттың дұрыстығына көз жеткізді.

He made sure of the accuracy of the information.

#35

Қабырғасы қайысу

Айтылуы: [qabɯrʁasɯ qajɯsɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's ribs bending"

Мағынасы:To grieve deeply for someone's misfortune.

Мысалы:

Бауырының қайғысына қабырғасы қайысты.

His heart ached deeply for his brother's grief.

#36

Қолдан келу

Айтылуы: [qoldan kelw]

Сөзбе-сөз аударма:"Coming from the hand"

Мағынасы:To be within one's power or capacity.

Мысалы:

Қолдан келгенше көмектесуге дайынмын.

I am ready to help as much as is within my power.

#37

Мұрнына су жету

Айтылуы: [mʊrnɯna sw ʒetw]

Сөзбе-сөз аударма:"Water reaching one's nose"

Мағынасы:To realize danger or urgency at the last moment.

Мысалы:

Мұрнына су жеткенде ғана дайындала бастады.

He started preparing only when the water reached his nose.

#38

Өз дегенін істеу

Айтылуы: [øz degenin istew]

Сөзбе-сөз аударма:"Doing what one says"

Мағынасы:To have one's way stubornly.

Мысалы:

Өз дегенін істейтін қайсар мінезді.

He has a stubborn character and always gets his way.

#39

Табанынан таусылу

Айтылуы: [tabanɯnan tawsɯlɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Wearing out from the soles"

Мағынасы:To walk until one is completely exhausted.

Мысалы:

Қаланы аралап, табанынан таусылды.

He walked around the city until his feet were worn out.

#40

Шын жүректен

Айтылуы: [ʃɯn ʒyrekten]

Сөзбе-сөз аударма:"From the true heart"

Мағынасы:Sincerely, from the bottom of one's heart.

Мысалы:

Сізді шын жүректен құттықтаймын!

I congratulate you from the bottom of my heart!

#41

Аузынан май ағу

Айтылуы: [awzɯnan maj aʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Butter flowing from one's mouth"

Мағынасы:To speak in a very sweet, fluent, pleasing manner.

Мысалы:

Сөйлегенде аузынан май ағады.

When he speaks, honey seems to flow from his mouth.

#42

Бас ию

Айтылуы: [bas ijew]

Сөзбе-сөз аударма:"Bowing the head"

Мағынасы:To bow down or pay high respect.

Мысалы:

Ұлы ұстаздың еңбегіне бас идік.

We bowed in respect to the great teacher's work.

#43

Жол табу

Айтылуы: [ʒol tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding a way"

Мағынасы:To find a solution out of a dilemma.

Мысалы:

Қиын тығырықтан жол тапты.

He found a way out of the difficult deadlock.

#44

Көз тоймау

Айтылуы: [køz tojmaw]

Сөзбе-сөз аударма:"The eye not getting satisfied"

Мағынасы:To be captivated by beauty without getting tired.

Мысалы:

Табиғаттың әсемдігіне көз тоймайды.

One can never get tired of admiring nature's beauty.

#45

Қабағын ашу

Айтылуы: [qabaʁɯn aʃɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Opening one's eyebrows"

Мағынасы:To cheer up and brighten one's mood.

Мысалы:

Жақсы хабардан кейін қабағын ашты.

He brightened up after the good news.

#46

Қолма-қол

Айтылуы: [qolma-qol]

Сөзбе-сөз аударма:"Hand-to-hand"

Мағынасы:Instantly, on the spot.

Мысалы:

Төлемді қолма-қол жасады.

He made the payment instantly on the spot.

#47

Ойға бату

Айтылуы: [ojʁa batɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Sinking into thought"

Мағынасы:To be lost in deep thought.

Мысалы:

Терезеге қарап, терең ойға батты.

Looking out the window, he was lost in deep thought.

#48

Өз қолымен жасау

Айтылуы: [øz qolɯmen ʒasaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making with own hands"

Мағынасы:To build or craft with one's own hands.

Мысалы:

Үйдің жиһазын өз қолымен жасады.

He crafted the house furniture with his own hands.

#49

Тауын шағу

Айтылуы: [tawɯn ʃaʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Breaking one's mountain"

Мағынасы:To crush someone's spirit and pride.

Мысалы:

Қатты сөзбен оның тауын шақты.

With harsh words he crushed his spirits.

#50

Ыстық ықылас

Айтылуы: [ɯstɯq ɯqɯlas]

Сөзбе-сөз аударма:"Hot warmth/attentiveness"

Мағынасы:Warm reception and sincere hospitality.

Мысалы:

Қонақтарды ыстық ықыласпен қарсы алды.

They welcomed the guests with warm hospitality.

#51

Ашық мінезді

Айтылуы: [aʃɯq minezdi]

Сөзбе-сөз аударма:"Having an open character"

Мағынасы:Sociable, friendly and outgoing.

Мысалы:

Ол өте ашық мінезді, бауырмал адам.

He is a very friendly and outgoing person.

#52

Бас тарту

Айтылуы: [bas tartɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Pulling the head back"

Мағынасы:To decline or refuse an offer.

Мысалы:

Тиімсіз ұсыныстан бас тартты.

He declined the unfavorable offer.

#53

Жақсы аты шығу

Айтылуы: [ʒaqsɯ atɯ ʃɯʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's good name coming out"

Мағынасы:To earn a fine reputation.

Мысалы:

Еңбегінің арқасында жақсы аты шықты.

Thanks to his hard work he earned a fine reputation.

#54

Көз ілмеу

Айтылуы: [køz ilmew]

Сөзбе-сөз аударма:"Not catching an eye"

Мағынасы:To stay awake all night without a wink of sleep.

Мысалы:

Түнде уайымдап, көз ілмеді.

Worrying at night, he didn't sleep a wink.

#55

Қайрат беру

Айтылуы: [qajrat berw]

Сөзбе-сөз аударма:"Giving courage/energy"

Мағынасы:To encourage and boost someone's courage.

Мысалы:

Досына қайрат беріп, демеу болды.

He encouraged his friend and gave him strength.

#56

Құлақ түру

Айтылуы: [qʊlaq tyrw]

Сөзбе-сөз аударма:"Pricking up ears"

Мағынасы:To listen closely, pricking up one's ears.

Мысалы:

С сыбысқа құлақ түрді.

He pricked up his ears to the rumor.

#57

Ой бөлісу

Айтылуы: [oj bølisw]

Сөзбе-сөз аударма:"Sharing thought"

Мағынасы:To exchange ideas and discuss.

Мысалы:

Әріптестерімен ой бөлісті.

He exchanged ideas with his colleagues.

#58

Өз көзімен көру

Айтылуы: [øz køzimen kørw]

Сөзбе-сөз аударма:"Seeing with own eye"

Мағынасы:To witness firsthand.

Мысалы:

Оқиғаны өз көзімен көрді.

He witnessed the event firsthand.

#59

Тілек білдіру

Айтылуы: [tilek bildirw]

Сөзбе-сөз аударма:"Expressing a wish"

Мағынасы:To express good wishes.

Мысалы:

Мерейтой иесіне ізгі тілек білдірді.

He expressed warm wishes to the anniversary hero.

#60

Іш тарту

Айтылуы: [iʃ tartɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Pulling inside"

Мағынасы:To feel warm affection towards someone.

Мысалы:

Жақсы адамға іш тартып тұрасың.

You naturally feel warmth toward a good person.

#61

Ауыз ашпау

Айтылуы: [awɯz aʃpaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Not opening the mouth"

Мағынасы:To refrain from uttering a single word.

Мысалы:

Сұраққа ауыз ашпай отырды.

He sat without uttering a single word to the question.

#62

Бас қосу

Айтылуы: [bas qosɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Joining heads"

Мағынасы:To gather together for a meeting or celebration.

Мысалы:

Мерекеде барлық туыстар бас қосты.

All relatives gathered together for the holiday.

#63

Жүрек жұтқан

Айтылуы: [ʒyrek ʒʊtqan]

Сөзбе-сөз аударма:"Swallowed a heart"

Мағынасы:Fiercely brave, fearless.

Мысалы:

Ол өте батыр, жүрек жұтқан жігіт.

He is an extremely brave, fearless young man.

#64

Көз тігу

Айтылуы: [køz tigiw]

Сөзбе-сөз аударма:"Stitching one's eye"

Мағынасы:To set one's sights on achieving something.

Мысалы:

Жүлделі орынға көз тікті.

He set his sights on the prize spot.

#65

Қол ұстасу

Айтылуы: [qol ʊstasɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Holding hands"

Мағынасы:To hold hands; walk together in agreement.

Мысалы:

Екі жас қол ұстасып өмірге қадам басты.

The young couple stepped into life holding hands.

#66

Құр қол қайту

Айтылуы: [qʊr qol qajtw]

Сөзбе-сөз аударма:"Returning with dry/empty hands"

Мағынасы:To return empty-handed without success.

Мысалы:

Аңнан құр қол қайтты.

He returned empty-handed from the hunt.

#67

Ой түю

Айтылуы: [oj tyjew]

Сөзбе-сөз аударма:"Knotting a thought"

Мағынасы:To draw a meaningful conclusion.

Мысалы:

Оқыған кітаптан үлкен ой түйді.

He drew a meaningful conclusion from the book.

#68

Өз ісінің шебері

Айтылуы: [øz isiniŋ ʃeberi]

Сөзбе-сөз аударма:"Master of own work"

Мағынасы:A master craftsman in one's field.

Мысалы:

Ол өз ісінің нағыз шебері.

He is a true master of his craft.

#69

Үміт ету

Айтылуы: [ymit etw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making hope"

Мағынасы:To hope for a favorable outcome.

Мысалы:

Жақсылықтан үміт ету керек.

One must hope for good things.

#70

Іске сәт

Айтылуы: [iske sət]

Сөзбе-сөз аударма:"Good luck to the work"

Мағынасы:Wish of good luck to a new endeavor.

Мысалы:

Жаңа бастамаңа іске сәт тілеймін!

I wish you good luck in your new endeavor!

#71

Ақ көңіл

Айтылуы: [aq køŋil]

Сөзбе-сөз аударма:"White-hearted"

Мағынасы:Pure-hearted, kind and naive.

Мысалы:

Ол өте ақ көңіл, адал адам.

He is a very pure-hearted, honest person.

#72

Бас игізу

Айтылуы: [bas igizw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making the head bow"

Мағынасы:To subdue or defeat an opponent.

Мысалы:

Қарсыласын мойындатып, бас игізді.

He made his opponent bow in defeat.

#73

Жүрегі айну

Айтылуы: [ʒyregi ajnɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's heart turning"

Мағынасы:To feel nauseous or deeply disgusted.

Мысалы:

Оның өтірігін естігенде жүрегі айныды.

He felt disgusted hearing his lies.

#74

Көз салу

Айтылуы: [køz salɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Casting an eye"

Мағынасы:To take a quick look at something.

Мысалы:

Жаңа кітапқа көз салды.

He took a quick look at the new book.

#75

Қол соғу

Айтылуы: [qol soʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Striking hands"

Мағынасы:To applaud enthusiastically.

Мысалы:

Өнерпазға халық ду қол соқты.

The public enthusiastically applauded the performer.

#76

Құралайды көзге ату

Айтылуы: [qʊralajdɯ køzge atɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Shooting a fawn right in the eye"

Мағынасы:To be a sharpshooter; hit dead center.

Мысалы:

Ол мерген, құралайды көзге атады.

He is a marksman who hits dead center.

#77

Орын табу

Айтылуы: [orɯn tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding a place"

Мағынасы:To find one's true place in life.

Мысалы:

Өмірде өз орнын тапқан азамат.

A man who found his true calling in life.

#78

Өз жолын табу

Айтылуы: [øz ʒolɯn tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding own road"

Мағынасы:To carve out one's own path.

Мысалы:

Жас өнерпаз өз жолын тапты.

The young artist carved out his own path.

#79

Үлгі болу

Айтылуы: [ylgi bolɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Becoming an example"

Мағынасы:To serve as an exemplary model.

Мысалы:

Оның ісі бәріне үлгі болды.

His work served as an exemplary model for all.

#80

Іші тар

Айтылуы: [iʃi tar]

Сөзбе-сөз аударма:"One's inside is narrow"

Мағынасы:Envious, jealous and small-minded.

Мысалы:

Іші тар адам өзгелердің қуанышын көре алмайды.

An envious person cannot stomach others' joy.

#81

Ақ жол тілеу

Айтылуы: [aq ʒol tilew]

Сөзбе-сөз аударма:"Wishing a white road"

Мағынасы:Wishing a safe journey or good luck.

Мысалы:

Сапарға шыққанға ақ жол тіледі.

He wished a safe journey to the traveler.

#82

Басын бәйгеге тігу

Айтылуы: [basɯn bəjgege tigiw]

Сөзбе-сөз аударма:"Putting one's head on the stake"

Мағынасы:To risk one's life for a noble cause.

Мысалы:

Елін қорғау үшін басын бәйгеге тікті.

He risked his life to defend his homeland.

#83

Жүрегі елжіреу

Айтылуы: [ʒyregi eldʒirew]

Сөзбе-сөз аударма:"One's heart melting"

Мағынасы:To feel deep tenderness and affection.

Мысалы:

Сәбиді көргенде ананың жүрегі елжіреді.

Seeing the baby, the mother's heart melted.

#84

Көз жанары

Айтылуы: [køz ʒanarɯ]

Сөзбе-сөз аударма:"The apple of one's eye"

Мағынасы:Most precious, cherished person.

Мысалы:

Ж жалғыз қызы оның көз жанары еді.

His only daughter was the apple of his eye.

#85

Қолы тимеу

Айтылуы: [qolɯ timew]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hand not touching/reaching"

Мағынасы:To be too busy with no free time.

Мысалы:

Жұмыстан қолы тимей жатыр.

He is tied up with work and has no free time.

#86

Құрмет көрсету

Айтылуы: [qʊrmet kørsetw]

Сөзбе-сөз аударма:"Showing honor"

Мағынасы:To show respect and honor.

Мысалы:

Үлкендерге әрқашан құрмет көрсету керек.

One must always show respect to elders.

#87

Ортақ тіл табу

Айтылуы: [ortaq til tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding a common language"

Мағынасы:To find common ground.

Мысалы:

Келіссөзде ортақ тіл тапты.

They found common ground in negotiations.

#88

Өз сырын ашу

Айтылуы: [øz sɯrɯn aʃɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Opening own secret"

Мағынасы:To confide one's inner secret.

Мысалы:

Сеніімді досына өз сырын ашты.

He confiding his inner secret to a trusted friend.

#89

Үні шықпау

Айтылуы: [yni ʃɯqpaw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's voice not coming out"

Мағынасы:To remain completely quiet without a word.

Мысалы:

Қорқыныштан үні шықпай қалды.

Out of fear his voice didn't come out.

#90

Ішкі дүние

Айтылуы: [iʃki dynije]

Сөзбе-сөз аударма:"Inner world"

Мағынасы:One's inner spiritual world.

Мысалы:

Суретшінің ішкі дүниесі бай.

The artist's inner spiritual world is rich.

#91

Алтын ұя

Айтылуы: [altɯn ʊja]

Сөзбе-сөз аударма:"Golden nest"

Мағынасы:Cherished school or childhood home.

Мысалы:

Алтын ұя мектебін сағынышпен еске алды.

He remembered his cherished school with nostalgia.

#92

Бас жару

Айтылуы: [bas ʒarɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Cracking a head"

Мағынасы:To cause severe head injury or fierce dispute.

Мысалы:

Доп тиіп, басын жарып алды.

Hit by the ball, he got a head injury.

#93

Жүрегі тас болу

Айтылуы: [ʒyregi tas bolɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's heart becoming stone"

Мағынасы:To become cold-hearted and merciless.

Мысалы:

Оның жүрегі тас болып кеткен.

His heart has turned to stone.

#94

Көз тартарлық

Айтылуы: [køz tartarlɯq]

Сөзбе-сөз аударма:"Eye-attracting"

Мағынасы:Visually stunning, eye-catching.

Мысалы:

Көз тартарлық сұлулыққа таңғалды.

He marveled at the eye-catching beauty.

#95

Қолы жеңіл

Айтылуы: [qolɯ ʒeŋil]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hand is light"

Мағынасы:Having a healing touch (said of doctors).

Мысалы:

Дәрігердің қолы жеңіл екен.

The doctor turned out to have a healing touch.

#96

Құлағына алтын сырға

Айтылуы: [qʊlaʁɯna altɯn sɯrʁa]

Сөзбе-сөз аударма:"A golden earring for one's ear"

Мағынасы:Keep this valuable advice in mind permanently.

Мысалы:

Бұл сөзім құлағыңа алтын сырға болсын.

Let this advice of mine be a lasting lesson to your ear.

#97

Ойын бөлу

Айтылуы: [ojɯn bølw]

Сөзбе-сөз аударма:"Dividing one's thought"

Мағынасы:To distract someone's attention.

Мысалы:

Шу сөз оның ойын бөлді.

Noise distracted his attention.

#98

Өз атын қалдыру

Айтылуы: [øz atɯn qaldɯrɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Leaving own name"

Мағынасы:To leave a lasting legacy.

Мысалы:

Тарихта өзіндік атын қалдырды.

He left a lasting legacy in history.

#99

Үміт оты жану

Айтылуы: [ymit otɯ ʒanɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Fire of hope burning"

Мағынасы:For hope to rekindle in one's heart.

Мысалы:

Жүрегінде үміт оты қайта жанды.

The spark of hope rekindled in his heart.

#100

Ісі оңға басу

Айтылуы: [isi oŋʁa basɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's work moving to the right"

Мағынасы:For things to go smoothly and successfully.

Мысалы:

Жаңа бизнестің ісі оңға басты.

The new business started moving smoothly.

#101

Алтын уақыт

Айтылуы: [altɯn waqɯt]

Сөзбе-сөз аударма:"Golden time"

Мағынасы:Precious, priceless time.

Мысалы:

Алтын уақытты босқа өткізбеу керек.

One shouldn't waste precious time.

#102

Бас шұлғу

Айтылуы: [bas ʃʊlʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Nodding the head"

Мағынасы:To nod in agreement.

Мысалы:

Айтылған сөзге бас шұлғыды.

He nodded his head in agreement.

#103

Жүрегі тоқтау

Айтылуы: [ʒyregi toqtaw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's heart stopping"

Мағынасы:To freeze in terror or pass away.

Мысалы:

Қорқыныштан жүрегі тоқтап қала жаздады.

His heart almost stopped out of terror.

#104

Көз жасын төгу

Айтылуы: [køz ʒasɯn tøgisiw]

Сөзбе-сөз аударма:"Shedding eye tears"

Мағынасы:To weep bitter tears.

Мысалы:

Қуаныштан көз жасын төкті.

She shed tears of pure joy.

#105

Қолын қолына ұру

Айтылуы: [qolɯn qolɯna ʊrw]

Сөзбе-сөз аударма:"Striking hand to hand"

Мағынасы:To strike a deal; shake hands on an agreement.

Мысалы:

Келісім жасап, қол ұрысты.

They struck a deal and shook hands.

#106

Құлақ қандату

Айтылуы: [qʊlaq qandatɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making the ear bleed"

Мағынасы:To talk so much that it hurts the ears.

Мысалы:

Көп сөйлеп, құлақты қандатты.

He talked so much it made one's ears bleed.

#107

Ойға оралу

Айтылуы: [ojʁa oralɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Returning to thought"

Мағынасы:For an idea to cross one's mind.

Мысалы:

Кенеттен жақсы идея ойыма оралды.

Suddenly a good idea crossed my mind.

#108

Өз беделін көтеру

Айтылуы: [øz bedelin køterw]

Сөзбе-сөз аударма:"Raising own authority"

Мағынасы:To enhance one's prestige.

Мысалы:

Еңбегімен өз беделін көтерді.

With hard work he enhanced his prestige.

#109

Үміті ақталу

Айтылуы: [ymiti aqtalɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hope being justified"

Мағынасы:For one's expectations to be fulfilled.

Мысалы:

Оның барлық үміті ақталды.

All his expectations were fully met.

#110

Ішін ашу

Айтылуы: [iʃin aʃɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Opening one's inside"

Мағынасы:To unburden one's soul to someone.

Мысалы:

Досына ішін ашып сөйлесті.

He unburdened his soul to his friend.

#111

Араны ашылу

Айтылуы: [aranɯ aʃɯlɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's appetite opening wide"

Мағынасы:To become excessively greedy.

Мысалы:

Табысты көрген соң араны ашылды.

Seeing profit, his appetite grew greedy.

#112

Бас қатырмау

Айтылуы: [bas qatɯrmaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Not hardening the head"

Мағынасы:Not bothering to worry about something.

Мысалы:

Уайымға бас қатырмау керек.

One shouldn't bother worrying needlessly.

#113

Жүрегіне алу

Айтылуы: [ʒyregine alɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Taking into one's heart"

Мағынасы:To take criticism to heart deeply.

Мысалы:

Сынды жүрегіңе жақын алма.

Don't take criticism too close to heart.

#114

Көз қуанышы

Айтылуы: [køz qʊanɯʃɯ]

Сөзбе-сөз аударма:"Eye's joy"

Мағынасы:A sight that brings deep joy.

Мысалы:

Немересі оның көз қуанышы.

His grandchild is the joy of his eyes.

#115

Қол жеткізу

Айтылуы: [qol ʒetkizw]

Сөзбе-сөз аударма:"Making the hand reach"

Мағынасы:To achieve a difficult goal.

Мысалы:

Арман еткен мақсатына қол жеткізді.

He achieved his long-cherished goal.

#116

Құлағы елең ету

Айтылуы: [qʊlaʁɯ eleŋ etw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's ear perking up"

Мағынасы:To perk up ears upon hearing news.

Мысалы:

Жақсы хабарға құлағы елең етті.

His ears perked up at the good news.

#117

Ой түбіне жету

Айтылуы: [oj tybine ʒetw]

Сөзбе-сөз аударма:"Reaching the bottom of thought"

Мағынасы:To get to the bottom of an issue.

Мысалы:

Мәселенің ой түбіне жетті.

He got right to the bottom of the issue.

#118

Өз пікірінде қалу

Айтылуы: [øz pikirinde qalɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Remaining in own opinion"

Мағынасы:To stick to one's guns.

Мысалы:

Пікірталаста өз пікірінде қалды.

In the debate he stuck to his guns.

#119

Үлкен жолға шығу

Айтылуы: [ylken ʒolʁa ʃɯʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Stepping onto a big road"

Мағынасы:Embarking on a major life career path.

Мысалы:

Мектепті бітіріп, үлкен жолға шықты.

Finishing school, he stepped onto the path of life.

#120

Ішінде ши бар

Айтылуы: [iʃinde ʃi bar]

Сөзбе-сөз аударма:"There is a reed inside"

Мағынасы:There is something fishy hidden inside.

Мысалы:

Бұл істің ішінде ши бар сияқты.

It seems there is something fishy going on here.

#121

Арқа сүйеу

Айтылуы: [arqa syjew]

Сөзбе-сөз аударма:"Leaning one's back"

Мағынасы:To rely on someone for strong support.

Мысалы:

Әкесіне арқа сүйеп өсті.

He grew up relying on his father for support.

#122

Бас тартып кету

Айтылуы: [bas tartɯp ketw]

Сөзбе-сөз аударма:"Walking away pulling head"

Мағынасы:To walk away and back out of a deal.

Мысалы:

Соңғы сәтте келісімнен бас тартты.

At the last moment he backed out of the deal.

#123

Жігерін жану

Айтылуы: [ʒigerin ʒanɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Whetting one's courage"

Мағынасы:To stir up one's resolve and grit.

Мысалы:

Жеңіске жету үшін жігерін жандырды.

To win he stirred up all his grit and resolve.

#124

Көз байлау

Айтылуы: [køz bajlaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Binding eyes"

Мағынасы:To deceive or play magic tricks on someone.

Мысалы:

Сиқыршы көз байлап, жұртты таңғалдырды.

The magician pulled the wool over eyes and amazed the audience.

#125

Қолы босау

Айтылуы: [qolɯ bosaw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hand becoming free"

Мағынасы:To become free from work duties.

Мысалы:

Жұмыстан қолым босағанда хабарласамын.

I will call when I get free from work.

#126

Құлақ аспау

Айтылуы: [qʊlaq aspaw]

Сөзбе-сөз аударма:"Not hanging an ear"

Мағынасы:To turn a deaf ear to advice.

Мысалы:

Ескертуге құлақ аспай қойды.

He turned a deaf ear to the warning.

#127

Ойлаған арманға жету

Айтылуы: [ojlaʁan armanʁa ʒetw]

Сөзбе-сөз аударма:"Reaching the dreamed dream"

Мағынасы:To make one's dream come true.

Мысалы:

Еңбек етіп, арманына жетті.

Working hard, he made his dream come true.

#128

Өз күшіне сену

Айтылуы: [øz kyʃine senw]

Сөзбе-сөз аударма:"Believing in own strength"

Мағынасы:To rely on one's own strength.

Мысалы:

Әрқашан өз күшіңе сенуің керек.

You must always rely on your own strength.

#129

Үндемей құтылу

Айтылуы: [yndemej qʊtɯlɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Escaping by staying silent"

Мағынасы:To get off by keeping quiet.

Мысалы:

Даудан үндемей құтылды.

He got off the dispute by keeping quiet.

#130

Ішкі сезім

Айтылуы: [iʃki sezim]

Сөзбе-сөз аударма:"Inner feeling"

Мағынасы:Intuition or gut feeling.

Мысалы:

Ішкі сезімі алдаған жоқ.

His gut feeling did not deceive him.

#131

Арманға қанат қағу

Айтылуы: [armanʁa qanat qaʁɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Flapping wings toward a dream"

Мағынасы:To soar towards one's ambition.

Мысалы:

Жас өрен арманға қанат қақты.

The youth soared towards his dream.

#132

Басын қатерге тігу

Айтылуы: [basɯn qaterge tigiw]

Сөзбе-сөз аударма:"Staking head into danger"

Мағынасы:To put one's life in danger.

Мысалы:

Басын қатерге тігіп, адамды құтқарды.

Putting his life in danger, he saved the person.

#133

Жібі түзу

Айтылуы: [ʒibi tyzw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's thread is straight"

Мағынасы:Decent, honest, upright person.

Мысалы:

Ол жібі түзу, сенімді азамат.

He is a decent, upright man.

#134

Көз қиығын салу

Айтылуы: [køz qɯjɯʁɯn salɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Casting the corner of an eye"

Мағынасы:To glance sideways at someone stealthily.

Мысалы:

Оған көз қиығын салып қарады.

He glanced at her stealthily out of the corner of his eye.

#135

Қолы алтын

Айтылуы: [qolɯ altɯn]

Сөзбе-сөз аударма:"One's hand is gold"

Мағынасы:Having golden hands; highly skilled.

Мысалы:

Ұстаның қолы алтын екен.

The master turned out to have golden hands.

#136

Құлағы солыну

Айтылуы: [qʊlaʁɯ solɯnɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"One's ear drooping"

Мағынасы:To get disappointed and lose heart.

Мысалы:

Жаман хабардан құлағы салынып қалды.

His ears drooped at the bad news.

#137

Ой-өрісі кең

Айтылуы: [oj-ørisi keŋ]

Сөзбе-сөз аударма:"Field of thought is wide"

Мағынасы:Broad-minded and erudite.

Мысалы:

Оның ой-өрісі өте кең.

He is extremely broad-minded and knowledgeable.

#138

Өз бағытын табу

Айтылуы: [øz baʁɯtɯn tabɯw]

Сөзбе-сөз аударма:"Finding own direction"

Мағынасы:To find one's true direction in life.

Мысалы:

Өмірде өзіндік бағытын тапты.

He found his true direction in life.

#139

Үміт үзбеу

Айтылуы: [ymit yzbew]

Сөзбе-сөз аударма:"Not severing hope"

Мағынасы:Never losing hope.

Мысалы:

Ешқашан үміт үзбеу керек.

One must never give up hope.

#140

Ізгі нийет

Айтылуы: [izgi ɲijet]

Сөзбе-сөз аударма:"Good intention"

Мағынасы:Sincere, good intentions.

Мысалы:

Ізгі нийетпен істі бастады.

He started the work with good intentions.

🧠 Идиомаларды сәйкестендіру викторинасы

Идиоманы дұрыс мағынасымен сәйкестендіру үшін сүйреңіз немесе басыңыз.

Төбесі көкке жету
Аузына құм құйылу
Түймедейді түйедей ету
Аяғын сыңар басу
Бетінен оты шығу

Жиі қойылатын сұрақтар

Неліктен мен Kazakh идиомаларын үйренуім керек?

Идиомалар табиғи әңгімелерді түсінуге көмектеседі және ана тілінде сөйлейтін адамға көбірек ұқсайды. Олар аралық және жоғары деңгейлі түсінуді ашудың кілті болып табылады.

Мен бұл идиомаларды қалай қолданамын?

Төмендегі интерактивті сәйкестендіру викторинасында мысалдарды дауыстап оқып, дыбысты ойнату түймесін пайдаланып айтылуын тыңдап, біліміңізді тексеріп көріңіз.