thelernen logothelernen
Start for free
kkCases

Көмектес септік (-мен/-бен/-пен)

Instrumental Case (-мен/-бен/-пен)

Қимылдың құралын, бірлестігін немесе тәсілін білдіретін септік жалғауы: -мен, -бен, -пен (Кіммен? Немен?).

Көмектес септік — қазақ тіліндегі 7-септік. Қимылдың құралын, бірлестігін немесе көлік түрін білдіреді. Сұрақтары: Кіммен? Немен?

Жалғаулары: 1. -мен: Дауыстылар мен р, л, й, у, м, н, ң дыбыстарынан кейін (қаламмен, досыммен, баламен). 2. -бен: ж, з ұяңдарынан кейін (қызбен, пойызбен, қағазбен). 3. -пен: Қатаң дауыссыздардан кейін (пышақпен, автобуспен, ұшақпен).

Мағыналары: бірлестік (досыммен келдім), құрал (қаламмен жазды), көлік (ұшақпен ұштық). Жалғаудағы е дыбысы үндестікке бағынбай, өзгеріссіз қалады.

Мысалдар

Асқар өзінің жақын досымен бірге жаңа жобаны бастады.

Асқар өзінің жақын досымен бірге жаңа жобаны бастады.

Біз демалыста Алматы қаласына жүрдек пойызбен бардық.

Біз демалыста Алматы қаласына жүрдек пойызбен бардық.

Оқушы қағазға түрлі-түсті қарындаштармен әдемі сурет салды.

Оқушы қағазға түрлі-түсті қарындаштармен әдемі сурет салды.

Дәрігер науқастың жағдайын заманауи медициналық құралдармен тексерді.

Дәрігер науқастың жағдайын заманауи медициналық құралдармен тексерді.

Қатысты терминдер

kk тілін контекстте үйреніңіз — тегін сөздік пен тренажер.