thelernen logothelernen
Start for free

40 ważnych idiomów: 日本語 (🇯🇵)

Zwiększ swoją biegłość językową. Poznaj 40 popularnych idiomów, ich dosłowne tłumaczenie, praktyczne użycie w zdaniach oraz odsłuchaj prawidłową wymowę.

🔍
Pokazano 140 z 140 idiomów
#1

二兎を追う者は一兎をも得ず

Wymowa: nito o ou mono wa itto mo ezu

Dosłowne tłumaczenie:"Kto goni dwa zające, nie złapie żadnego"

Znaczenie:Jeśli starasz się robić dwie rzeczy naraz, żadna z nich się nie uda.

Przykład:

仕事と勉強の両方を完璧にやろうとして、二兎を追う者は一兎をも得ずの状況になってしまった。

Próbowałem pogodzić idealnie pracę i naukę, ale w efekcie nie wyszło mi ani jedno, ani drugie.

#2

出る杭は打たれる

Wymowa: deru kui wa utareru

Dosłowne tłumaczenie:"wystający kołek zostaje wbity w ziemię"

Znaczenie:Ludzie wyróżniający się z tłumu często spotykają się z krytyką lub presją społeczną.

Przykład:

彼は個性的すぎて批判されている。まさに出る杭は打たれるだ。

Krytykują go za zbytnią indywidualność — kto się wyróżnia, ten oberwie.

#3

一期一会

Wymowa: ichigo ichie

Dosłowne tłumaczenie:"jedno życie, jedno spotkanie"

Znaczenie:Ceń każde spotkanie, ponieważ może się ono już nigdy nie powtórzyć.

Przykład:

旅先での出会いは一期一会だから、大切にしたい。

Spotkania w podróży zdarzają się raz w życiu, dlatego chcę je szanować.

#4

棚から牡丹餅

Wymowa: tana kara botamochi

Dosłowne tłumaczenie:"słodkie ciastko ryżowe spadające z półki"

Znaczenie:Niespodziewane szczęście, niespodziewany dar od losu bez wysiłku.

Przykład:

宝くじに当たったのは、まさに棚から牡丹餅だ。

Wygrana na loterii to była czysta niespodzianka i uśmiech losu.

#5

後の祭り

Wymowa: ato no matsuri

Dosłowne tłumaczenie:"po festiwalu"

Znaczenie:Za późno; musztarda po obiedzie.

Przykład:

今更後悔しても後の祭りだ。

Teraz już za późno na żal — to musztarda po obiedzie.

#6

漁夫の利

Wymowa: gyofu no ri

Dosłowne tłumaczenie:"zysk rybaka"

Znaczenie:Gdzie dwóch się bije, tam trzeci korzysta.

Przykład:

二社が激しい価格競争をする中、第三の会社が漁夫の利を得た。

Podczas gdy dwie firmy walczyły cenowo, trzecia firma skorzystała na ich sporze.

#7

失敗は成功の基

Wymowa: shippai wa seikō no moto

Dosłowne tłumaczenie:"porażka jest matką sukcesu"

Znaczenie:Człowiek uczy się na błędach; porażka uczy, jak osiągnąć sukces.

Przykład:

一度の不合格で諦めるな。失敗は成功の基だから。

Nie poddawaj się po jednej porażce — w końcu porażka jest matką sukcesu.

#8

油断大敵

Wymowa: yudan taiteki

Dosłowne tłumaczenie:"nieostrożność to wielki wróg"

Znaczenie:Brak czujności to najgorszy wróg; zawsze należy być ostrożnym.

Przykład:

簡単な試合だと思って油断すると負けるぞ。油断大敵だ。

Jeśli zlekceważysz łatwy mecz, przegrasz — ostrożność to podstawa.

#9

覆水盆に返らず

Wymowa: fukusui bon ni kaerazu

Dosłowne tłumaczenie:"rozlana woda nie wróci do miski"

Znaczenie:Co się stało, to się nie odstanie; nie ma co płakać nad rozlanym mlekiem.

Przykład:

すでに起こったことを後悔しても覆水盆に返らずだ。

Żałowanie tego, co już się stało, nie ma sensu — mleko się rozlało.

#10

犬も歩けば棒に当たる

Wymowa: inu mo arukeba bō ni ataru

Dosłowne tłumaczenie:"nawet pies, gdy chodzi, może trafić na kij"

Znaczenie:Kto działa, ten spotyka się z niespodziankami — zarówno dobrymi, jak i złymi.

Przykład:

出かけてみたら偶然いい仕事が見つかった。犬も歩けば棒に当たるだね。

Wyszedłem z domu i przypadkiem znalazłem dobrą pracę — szczęście sprzyja aktywnym.

#11

情けは人のためならず

Wymowa: nasake wa hito no tame narazu

Dosłowne tłumaczenie:"współczucie czyni się nie tylko dla innych"

Znaczenie:Dobro wraca; pomagając innym, ostatecznie pomagasz samemu sobie.

Przykład:

人に親切にしよう、情けは人のためならずと言うからね。

Bądźmy życzliwi dla innych, bo dobro wraca.

#12

早起きは三文の徳

Wymowa: hayaoki wa sanmon no toku

Dosłowne tłumaczenie:"ranny ptaszek zyskuje trzy grosze"

Znaczenie:Kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje.

Przykład:

朝早く起きて勉強するとはかどる。早起きは三文の徳だ。

Nauka z samego rana jest wydajna — kto rano wstaje, temu Pan Bóg daje.

#13

可愛い子には旅をさせよ

Wymowa: kawaii ko ni wa tabi o saseyo

Dosłowne tłumaczenie:"wyślij ukochane dziecko w podróż"

Znaczenie:Dzieci powinny stawiać czoła trudnościom, aby stać się samodzielnymi.

Przykład:

若いうちの大変な経験は薬だ。可愛い子には旅をさせよというだろう。

Trudne doświadczenia w młodości hartują — dzieci powinny uczyć się radzić sobie same.

#14

馬耳東風

Wymowa: baji tōfū

Dosłowne tłumaczenie:"wschodni wiatr w uchu konia"

Znaczenie:Mówić jak do ściany; zupełna obojętność na rady innych.

Przykład:

いくら注意しても、彼は馬耳東風で聞き流している。

Ile bym go nie ostrzegał, to jak grochem o ścianę.

#15

月とすっぽん

Wymowa: tsuki to suppon

Dosłowne tłumaczenie:"księżyc i żółw"

Znaczenie:Jak niebo i ziemia (ogromna różnica).

Przykład:

彼の二つの作品の質は、月とすっぽんだ。

Jakość tych dwóch prac różni się jak niebo i ziemia.

#16

雀の涙

Wymowa: suzume no namida

Dosłowne tłumaczenie:"łzy wróbla"

Znaczenie:Tyle co kot napłakał; znikoma, bardzo mała ilość.

Przykład:

今年のボーナスは雀の涙ほどだった。

Tegoroczna premia była tak mała, że szkoda gadać.

#17

猫の手も借りたい

Wymowa: neko no te mo karitai

Dosłowne tłumaczenie:"chcieć pożyczyć nawet kocie łapy"

Znaczenie:Być niezwykle zajętym; potrzebować jakiejkolwiek pomocy.

Przykład:

引越し作業が忙しくて、猫の手も借りたいほどだ。

Przeprowadzka to tak dużo pracy, że przydałaby się jakakolwiek pomoc.

#18

どんぐりの背比べ

Wymowa: donguri no sekurabe

Dosłowne tłumaczenie:"żołędzie mierzące swój wzrost"

Znaczenie:Wszyscy są na tym samym przeciętnym poziomie, nikt się nie wyróżnia.

Przykład:

彼らのアイデアはどれも平凡で、どんぐりの背比べだ。

Wszystkie ich pomysły są przeciętne — żaden nie jest lepszy od drugiego.

#19

三人寄れば文殊の知恵

Wymowa: sannin yoreba monju no chie

Dosłowne tłumaczenie:"gdy trzej się zejdą, powstaje mądrość Mandziu"

Znaczenie:Co dwie głowy, to nie jedna; wspólna dyskusja daje lepsze pomysły.

Przykład:

皆でアイデアを出し合おう。三人寄れば文殊の知恵と言うから。

Pomyślmy wspólnie, co dwie głowy, to nie jedna.

#20

朱に交われば赤くなる

Wymowa: shu ni majiwareba akaku naru

Dosłowne tłumaczenie:"kto z kim przestaje, takim się staje (zmieszaj się z cynobrem, a zczerwieniejesz)"

Znaczenie:Kto z kim przestaje, takim się staje; otoczenie ma na nas duży wpływ.

Przykład:

悪い友達と付き合って成績が落ちた。まさに朱に交われば赤くだ。

Zaczął zadawać się ze złym towarzystwem i pogorszył oceny — kto z kim przestaje, takim się staje.

#21

目の中に入れても痛くない

Wymowa: me no naka ni irete mo itakunai

Dosłowne tłumaczenie:"kochać nad życie (nie boli, nawet gdy włoży się do oka)"

Znaczenie:Kochać kogoś nad życie, uważać go za skarb (zwykle o dziecku).

Przykład:

初孫が生まれた。目の中に入れても痛くないほど可愛い。

Urodziła się moja pierwsza wnuczka, kocham ją nad życie.

#22

弱肉強食

Wymowa: jaku niku kyō shoku

Dosłowne tłumaczenie:"prawo dżungli (słabe mięso jest pokarmem dla silnego)"

Znaczenie:Prawo dżungli; przetrwanie najsilniejszych.

Przykład:

ビジネスの世界は弱肉強食で、厳しい競争が続いている。

Świat biznesu rządzi się prawem dżungli, panuje tu ostra konkurencja.

#23

自業自得

Wymowa: jigō jitoku

Dosłowne tłumaczenie:"co zasiałeś, to zbierzesz (własny czyn, własna zapłata)"

Znaczenie:Jak sobie pościelisz, tak się wyśpisz; ponoszenie konsekwencji własnych błędów.

Przykład:

勉強せずに試験に落ちたのは、自業自得だ。

Oblać egzamin z powodu nieuctwa to zasłużona kara.

#24

他山の石

Wymowa: tazan no ishi

Dosłowne tłumaczenie:"kamień z innej góry"

Znaczenie:Uczyć się na cudzych błędach; wyciągać wnioski z cudzych potknięć.

Przykład:

他社の不祥事を他山の石として、我が社も管理を徹底しよう。

Wyciągnijmy wnioski z wpadki konkurencji i wzmocnijmy kontrolę we własnej firmie.

#25

猫をかぶる

Wymowa: neko o kaburu

Dosłowne tłumaczenie:"przywdziać kotka (udawać niewiniątko)"

Znaczenie:Udawać niewiniątko, skrywać swój prawdziwy charakter.

Przykład:

彼女は彼の前では猫をかぶっているが、本当は気が強い。

Przed nim udaje potulnego kotka, ale tak naprawdę ma silny charakter.

#26

蛇足

Wymowa: dasoku

Dosłowne tłumaczenie:"nóżki węża"

Znaczenie:Zbędny dodatek, który tylko psuje całość.

Przykład:

完璧なスピーチだったのに、最後の冗談は蛇足だった。

To było świetne przemówienie, ale żart na końcu był zupełnie zbędny.

#27

明日は明日の風が吹く

Wymowa: ashita wa ashita no kaze ga fuku

Dosłowne tłumaczenie:"jutro pójdziesz drogą jutra (jutrzejszy wiatr powieje jutro)"

Znaczenie:Jutro też jest dzień; nie martw się na zapas o przyszłość.

Przykład:

くよくよ考えても仕方がない。明日は明日の風が吹くだ。

Nie ma co się martwić na zapas — jutro też jest dzień.

#28

瓜二つ

Wymowa: uri futatsu

Dosłowne tłumaczenie:"dwie połówki melona"

Znaczenie:Podobni jak dwie krople wody.

Przykład:

あの双子は本当に瓜二つで見分けがつかない。

Ci bliźniacy są jak dwie krople wody, nie potrafię ich rozróżnić.

#29

眉唾物

Wymowa: mayutsubamono

Dosłowne tłumaczenie:"rzecz ze śliną na brwi"

Znaczenie:Coś podejrzanego, wątpliwego, trudnego do uwierzenia.

Przykład:

彼の「絶対に儲かる」という話は、どう考えても眉唾物だ。

Jego opowieści o „pewnym zysku” są bardzo podejrzane.

#30

口が軽い

Wymowa: kuchi ga karui

Dosłowne tłumaczenie:"lekki język"

Znaczenie:Gadatliwy, nie potrafiący dochować tajemnicy.

Przykład:

彼女は口が軽いから、秘密は教えない方がいい。

Ona jest gadatliwa, lepiej nie zdradzać jej tajemnic.

#31

耳にたこができる

Wymowa: mimi ni tako ga dekiru

Dosłowne tłumaczenie:"mieć odciski na uszach"

Znaczenie:Mieć już dość słuchania ciągle tego samego.

Przykład:

母から「早く片付けなさい」と耳にたこができるほど言われた。

Słyszałem od mamy „posprzątaj szybko” tyle razy, że mam już odciski na uszach.

#32

棚上げ

Wymowa: tanaage

Dosłowne tłumaczenie:"odkładać na półkę"

Znaczenie:Odkładać problem na później; nie dostrzegać własnych wad, krytykując innych.

Przykład:

自分の遅刻を棚上げして、他人の遅刻を怒るのはずるい。

To nieuczciwe ignorować własne spóźnienia i ganić za to innych.

#33

首を長くする

Wymowa: kubi o nagaku suru

Dosłowne tłumaczenie:"wyciągać szyję"

Znaczenie:Czekać z niecierpliwością, wypatrywać czegoś z utęsknieniem.

Przykład:

子供たちはサンタクロースが来るのを首を長くして待っている。

Dzieci z niecierpliwością czekają na przyjście Świętego Mikołaja.

#34

骨折り損のくたびれ儲け

Wymowa: honeorizon no kutabire mōke

Dosłowne tłumaczenie:"strata wysiłku i zysk zmęczenia"

Znaczenie:Wiele trudu na marne; bezowocna praca dająca tylko zmęczenie.

Przykład:

一日中探し回ったのに財布は見つからず、骨折り損のくたびれ儲けだった。

Szukałem cały dzień, ale portfela nie znalazłem — tylko niepotrzebnie się zmęczyłem.

#35

喉元過ぎれば熱さを忘れる

Wymowa: nodomoto sugireba atsusa o wasureru

Dosłowne tłumaczenie:"gdy przejdzie przez gardło, gorąco zostaje zapomniane"

Znaczenie:Trudności szybko idą w niepamięć, kiedy sytuacja wraca do normy.

Przykład:

病気が治ると不摂生な生活に戻ってしまうのは、喉元過ぎれば熱さを忘れるだね。

Powrót do niezdrowego trybu życia po wyzdrowieniu to typowe zapominanie o dawnych kłopotach.

#36

仏の顔も三度まで

Wymowa: hotoke no kao mo sando made

Dosłowne tłumaczenie:"nawet twarz Buddy tylko do trzech razy"

Znaczenie:Wszystko ma swoje granice; nawet najświętsza cierpliwość się kończy.

Przykład:

何度も約束を破られたら腹が立つ。仏の顔も三度までだ。

Jeśli ciągle łamiesz obietnice, w końcu się zdenerwuję — cierpliwość ma swoje granice.

#37

青天の霹靂

Wymowa: seiten no hekireki

Dosłowne tłumaczenie:"grom z jasnego nieba"

Znaczenie:Grom z jasnego nieba; zupełnie niespodziewane wydarzenie.

Przykład:

会社が突然倒産したというニュースは、まさに青天の霹靂だった。

Wiadomość o nagłym bankructwie firmy była jak grom z jasnego nieba.

#38

馬脚を現す

Wymowa: bakyaku o arawasu

Dosłowne tłumaczenie:"pokazać końskie kopyta"

Znaczenie:Pokazać swoje prawdziwe oblicze; ujawnić skrywane kłamstwo lub słabość.

Przykład:

うそをついていた彼は、ついに質問攻めに遭って馬脚を現した。

Kłamiąc, w końcu pod wpływem pytań pokazał swoje prawdziwe oblicze.

#39

七転八倒

Wymowa: shichiten battō

Dosłowne tłumaczenie:"siedem razy upaść i osiem razy się miotać"

Znaczenie:Miotac się z bólu, cierpieć fizycznie.

Przykład:

虫歯の痛みで一晩中七転八倒した。

Z powodu bólu zęba całą noc dosłownie miotałem się w męczarniach.

#40

百里の道も九十里を半ばとす

Wymowa: hyakuri no michi mo kyūjūri o nakaba to su

Dosłowne tłumaczenie:"na stumilowej drodze dziewięćdziesiąt mil to dopiero połowa"

Znaczenie:Końcówka każdego zadania jest najtrudniejsza; nie należy spoczywać na laurach przed pełnym sukcesem.

Przykład:

プロジェクトがほぼ完成しても油断するな。百里の道も九十里を半ばとすだ。

Nie spoczywaj na laurach, nawet gdy projekt jest prawie skończony — końcówka jest najtrudniejsza.

#41

一石二鳥

Wymowa: isseki nichō

Dosłowne tłumaczenie:"upiec dwie pieczenie na jednym ogniu (jeden kamień, dwa ptaki)"

Znaczenie:Upiec dwie pieczenie na jednym ogniu; osiągnąć dwie korzyści za jednym razem.

Przykład:

駅の近くに行くついでに買い物もすれば、一石二鳥だ。

Jeśli zrobię zakupy po drodze na stację, upiekę dwie pieczenie na jednym ogniu.

#42

猫に小判

Wymowa: neko ni koban

Dosłowne tłumaczenie:"rzucać perły przed wieprze (złote monety dla kota)"

Znaczenie:Dawać coś wartościowego komuś, kto nie potrafi tego docenić; rzucać perły przed wieprze.

Przykład:

彼に高価な本をプレゼントしても猫に小判だ。

Dawanie mu drogiej książki to rzucanie pereł przed wieprze.

#43

花より団子

Wymowa: hana yori dango

Dosłowne tłumaczenie:"praktyczne rzeczy ponad estetykę (dango zamiast kwiatów)"

Znaczenie:Przedkładanie rzeczy praktycznych i pożytecznych nad czysto estetyczne lub ozdobne.

Przykład:

美術館に行くよりもおいしいものを食べたい、まさに花より団子だ。

Wolałbym zjeść coś dobrego niż iść do muzeum — to czyste dango zamiast kwiatów.

#44

虎穴に入らずんば虎子を得ず

Wymowa: kōketsu ni irazunba koji o ezu

Dosłowne tłumaczenie:"kto nie ryzykuje, ten nie szuka (jeśli nie wejdziesz do jaskini tygrysa, nie zdobędziesz tygrysiątka)"

Znaczenie:Kto nie ryzykuje, ten nie wygrywa; trzeba podjąć ryzyko, by osiągnąć sukces.

Przykład:

成功するかは分からないが、虎穴に入らずんば虎子を得ずの精神で挑戦する。

Nie wiem, czy odniosę sukces, ale spróbuję w myśl zasady 'kto nie ryzykuje, ten nie zyskuje'.

#45

三日坊主

Wymowa: mikka bōzu

Dosłowne tłumaczenie:"słomiany zapał (trzydniowy mnich)"

Znaczenie:Ktoś o słomianym zapale; brak wytrwałości w działaniu.

Przykład:

日記を書き始めたが、三日坊主に終わってしまった。

Zacząłem pisać pamiętnik, ale skończyło się na słomianym zapale.

#46

石の上にも三年

Wymowa: ishi no ue ni mo sannen

Dosłowne tłumaczenie:"cierpliwość przynosi owoce (trzy lata na kamieniu)"

Znaczenie:Cierpliwość popłaca; wytrwałość w końcu prowadzi do sukcesu.

Przykład:

辛い仕事だが、石の上にも三年と思って続けよう。

To ciężka praca, ale będę ją kontynuować, wierząc, że cierpliwość przynosi owoce.

#47

百聞は一見に如かず

Wymowa: hyakubun wa ikken ni shikazu

Dosłowne tłumaczenie:"jeden obraz jest wart więcej niż tysiąc słów (sto usłyszeń nie dorówna jednemu zobaczeniu)"

Znaczenie:Lepiej raz zobaczyć, niż sto razy usłyszeć.

Przykład:

その景色の美しさは、百聞は一見に如かずです。

Piękno tego krajobrazu trzeba zobaczyć na własne oczy — lepiej raz zobaczyć, niż sto razy usłyszeć.

#48

急がば回れ

Wymowa: isogaba maware

Dosłowne tłumaczenie:"gdy się spieszysz, idź okrężną drogą"

Znaczenie:Śpiesz się powoli; pośpiech sprzyja błędom, lepiej wybrać pewniejszą drogę.

Przykład:

近道は危険だから、急がば回れで大通りを行こう。

Skrót jest niebezpieczny, więc idźmy główną ulicą — śpiesz się powoli.

#49

口は災いの元

Wymowa: kuchi wa wazawai no moto

Dosłowne tłumaczenie:"język jest źródłem nieszczęść (usta źródłem katastrofy)"

Znaczenie:Słowa mogą zranić; nieostrożne mówienie przynosi kłopoty.

Przykład:

余計なことを言って怒らせてしまった。まさに口は災いの元だ。

Powiedziałem za dużo i ich rozzłościłem. Język to rzeczywiście źródło nieszczęść.

#50

塵も積もれば山となる

Wymowa: chiri mo tsumoreba yama to naru

Dosłowne tłumaczenie:"ziarnko do ziarnka, a zbierze się miarka (nawet kurz po zebraniu tworzy górę)"

Znaczenie:Ziarnko do ziarnka, a zbierze się miarka; małe wysiłki dają z czasem wielkie efekty.

Przykład:

毎日5分勉強するだけでも、塵も積もれば山となる。

Nawet ucząc się tylko 5 minut dziennie, osiągniesz wiele — ziarnko do ziarnka.

#51

雨降って地固まる

Wymowa: ame futte ji katamaru

Dosłowne tłumaczenie:"po burzy przychodzi słońce (po deszczu ziemia twardnieje)"

Znaczenie:Po burzy przychodzi spokój; relacje stają się silniejsze po kryzysie lub kłótni.

Przykład:

大喧嘩のあとで仲直りした二人は、雨降って地固まるの通りになった。

Po wielkiej kłótni pogodzili się, co potwierdza, że po burzy przychodzi słońce.

#52

灯台下暗し

Wymowa: tōdai moto kurashi

Dosłowne tłumaczenie:"najciemniej pod latarnią"

Znaczenie:Najciemniej pod latarnią; najtrudniej dostrzec to, co jest najbliżej nas.

Przykład:

失くした鍵が目の前にあった。まさに灯台下暗しだ。

Zgubione klucze były tuż przed moimi oczami. Najciemniej pod latarnią.

#53

豚に真珠

Wymowa: buta ni shinju

Dosłowne tłumaczenie:"rzucać perły przed wieprze"

Znaczenie:Ofiarowywać coś wartościowego tym, którzy tego nie rozumieją i nie szanują.

Przykład:

彼にクラシック音楽のチケットをあげても、豚に真珠だ。

Dawanie mu biletów na koncert muzyki klasycznej to rzucanie pereł przed wieprze.

#54

捕らぬ狸の皮算用

Wymowa: toranu tanuki no kawazanyō

Dosłowne tłumaczenie:"dzielić skórę na niedźwiedziu (liczyć skóry złapanych tanuki)"

Znaczenie:Dzielić skórę na niedźwiedziu; planować zyski, których jeszcze się nie osiągnęło.

Przykład:

まだ契約していないのに利益の話をするのは、捕らぬ狸の皮算用だ。

Mówienie o zyskach przed podpisaniem umowy to dzielenie skóry na niedźwiedziu.

#55

弘法にも筆の誤り

Wymowa: kōbō ni mo fude no ayamari

Dosłowne tłumaczenie:"i mistrzowi zdarza się błąd (nawet Kobo popełnia błędy pędzlem)"

Znaczenie:Nawet ekspertowi zdarzają się pomyłki; nikt nie jest idealny.

Przykład:

あの優秀なプログラマーがバグを出した。弘法にも筆の誤りだね。

Nawet wybitny programista popełnił błąd. I mistrzowi zdarza się pomyłka.

#56

知らぬが仏

Wymowa: shiranu ga hotoke

Dosłowne tłumaczenie:"czego oczy nie widzą, tego sercu nie żal (niewiedza jest Buddą)"

Znaczenie:Czego oczy nie widzą, tego sercu nie żal; niewiedza bywa błogosławieństwem.

Przykład:

真実を伝えないほうがいいこともある、知らぬが仏だ。

Czasami lepiej nie mówić prawdy — czego oczy nie widzą, tego sercu nie żal.

#57

論より証拠

Wymowa: ron yori shōko

Dosłowne tłumaczenie:"czyny znaczą więcej niż słowa (dowód ponad argument)"

Znaczenie:Fakty mówią same za siebie; dowody są bardziej przekonujące niż puste słowa.

Przykład:

言い訳をするよりも、結果を出すことだ。論より証拠だ。

Zamiast się tłumaczyć, pokaż wyniki. Czyny znaczą więcej niż słowa.

#58

悪因悪果

Wymowa: akuin akka

Dosłowne tłumaczenie:"kto sieje wiatr, ten zbiera burzę (zła przyczyna, zły skutek)"

Znaczenie:Kto sieje wiatr, ten zbiera burzę; złe uczynki przynoszą złe konsekwencje.

Przykład:

うそをつき続けた結果、誰にも信用されなくなった。まさに悪因悪果だ。

Z powodu ciągłego kłamstwa nikt mu już nie ufa. Kto sieje wiatr, ten zbiera burzę.

#59

笑う門には福来たる

Wymowa: warau kado ni wa fuku kitaru

Dosłowne tłumaczenie:"do śmiejących się ludzi szczęście samo przychodzi"

Znaczenie:Szczęście sprzyja ludziom zadowolonym z życia i uśmiechniętym.

Przykład:

いつも笑顔を忘れずにいれば、笑う門には福来たるだ。

Jeśli nie zapomnimy o uśmiechu, szczęście samo nas znajdzie.

#60

七転び八起き

Wymowa: nana korobi ya oki

Dosłowne tłumaczenie:"upadek siedmiokrotny, powstanie ósmokrotny"

Znaczenie:Przezwyciężyć niepowodzenia i nigdy się nie poddawać.

Przykład:

何度も失敗したが、七転び八起きの精神で挑戦を続け、ついに成功した。

Wiele razy ponosił porażkę, ale nie poddawał się i w końcu odniósł sukces.

#61

能ある鷹は爪を隠す

Wymowa: [nou aru taka wa tsume o kakusu]

Dosłowne tłumaczenie:"Utalentowany jastrząb chowa szpony"

Znaczenie:Człowiek naprawdę zdolny nie chwali się swoimi umiejętnościami.

Przykład:

彼は実は英語が堪能だが、能ある鷹は爪を隠すというように、普段は決して自慢しない。

W rzeczywistości biegle mówi po angielsku, ale jak mówi przysłowie: zdolny jastrząb chowa szpony, nigdy się tym nie chwali.

#62

犬猿の仲

Wymowa: [ken'en no naka]

Dosłowne tłumaczenie:"Relacja psa i małpy"

Znaczenie:Jak pies z kotem; być w bardzo złych stosunkach.

Przykład:

あの二人は昔から犬猿の仲だ。

Ta dwójka od dawna żyje jak pies z kotem.

#63

馬の耳に念仏

Wymowa: [uma no mimi ni nenbutsu]

Dosłowne tłumaczenie:"Modlitwa do ucha konia"

Znaczenie:Rzucać perły przed wieprze; jak grochem o ścianę.

Przykład:

彼にいくら注意しても、馬の耳に念仏だ。

Niezależnie od tego, jak bardzo go ostrzegasz, to jak grochem o ścianę.

#64

猫の額

Wymowa: [neko no hitai]

Dosłowne tłumaczenie:"Kocie czoło"

Znaczenie:Bardzo mały obszar; mało miejsca.

Przykład:

我が家の庭は猫の額ほどの広さしかない。

Nasz ogródek jest tak mały, jak kocie czoło.

#65

雀百まで踊り忘れず

Wymowa: [suzume hyaku made odori wasurezu]

Dosłowne tłumaczenie:"Wróbel nie zapomni swojego tańca do setki"

Znaczenie:Czym skorupka za młodu nasiąknie, tym na starość trąci.

Przykład:

彼が未だにその癖を直せないのは、雀百まで踊り忘れずということだ。

Fakt, że wciąż nie może pozbyć się tego nawyku, potwierdza regułę: czym skorupka za młodu nasiąknie, tym na starość trąci.

#66

亀の甲より年の功

Wymowa: [kame no kou yori toshi no kou]

Dosłowne tłumaczenie:"Mądrość wieku jest lepsza niż skorupa żółwia"

Znaczenie:Doświadczenie i mądrość starszych osób są niezwykle cenne.

Przykład:

困ったときは祖父に相談するのが一番だ。亀の甲より年の功だからね。

W razie kłopotów najlepiej poradzić się dziadka. W końcu mądrość przychodzi z wiekiem.

#67

水に流す

Wymowa: [mizu ni namasu]

Dosłowne tłumaczenie:"Puścić z wodą"

Znaczenie:Puścić w niepamięć; pogodzić się; zapomnieć o dawnych żalach.

Przykład:

過去のいざこざは水に流そうではないか。

Puśćmy w niepamięć dawne konflikty.

#68

手を焼く

Wymowa: [te o yaku]

Dosłowne tłumaczenie:"Oparzyć sobie ręce"

Znaczenie:Mieć z czymś urwanie głowy; nie radzić sobie z czymś; oparzyć się na czymś.

Przykład:

いたずら好きな息子には本当に手を焼いている。

Mam naprawdę urwanie głowy z moim psotnym synem.

#69

目から鱗が落ちる

Wymowa: [me kara uroko ga ochiru]

Dosłowne tłumaczenie:"Łuski spadają z oczu"

Znaczenie:Łuski spadły z oczu; nagle zrozumieć prawdę.

Przykład:

彼の説明を聞いて、目から鱗が落ちる思いだった。

Słuchając jego wyjaśnień, poczułem się, jakby łuski spadły mi z oczu.

#70

頭が上がらない

Wymowa: [atama ga agaranai]

Dosłowne tłumaczenie:"Nie móc podnieść głowy"

Znaczenie:Być zdominowanym przez kogoś; czuć się dłużnikiem wobec kogoś.

Przykład:

妻には頭が上がらない。

Nie mogę podnieść głowy przed moją żoną.

#71

箸にも棒にもかからない

Wymowa: [hashi ni mo bou ni mo kakaranai]

Dosłowne tłumaczenie:"Ani złapać pałeczkami, ani kijem"

Znaczenie:Do niczego się nie nadający; kompletnie beznadziejny.

Przykład:

彼の書いたレポートは箸にも棒にもかからない。

Napisany przez niego raport do niczego się nie nadaje.

#72

焼け石に水

Wymowa: [yakeishi ni mizu]

Dosłowne tłumaczenie:"Woda na rozgrzany kamień"

Znaczenie:Kropla w morzu; na nic się nie zda.

Przykład:

いくらか援助しても、借金が多すぎて焼け石に水だ。

Nawet drobna pomoc przy tak wielkim długu to tylko kropla w morzu.

#73

瓢箪から駒

Wymowa: [hyoutan kara koma]

Dosłowne tłumaczenie:"Koń z tykwy"

Znaczenie:Niewiarygodny zbieg okoliczności; coś nieoczekiwanego.

Przykład:

冗談で言ったアイデアが採用されてヒットするなんて、まさに瓢箪から駒だ。

To, że pomysł rzucony w żartach został przyjęty i okazał się hitem, to prawdziwe zaskoczenie.

#74

青菜に塩

Wymowa: [aona ni shio]

Dosłowne tłumaczenie:"Sól na zielone warzywa"

Znaczenie:Zasmucony; ze spuszczonym nosem; zwiędły.

Przykład:

テストに落ちて、彼は青菜に塩のようになっている。

Po oblaniu testu chodzi zupełnie zwiędły.

#75

藪から棒

Wymowa: [yabu kara bou]

Dosłowne tłumaczenie:"Kij z zarośli"

Znaczenie:Nagle; ni z tego, ni z owego; jak grom z jasnego nieba.

Przykład:

藪から棒にそんな質問をされても困る。

Jestem zmieszany tym, że zadajesz mi takie pytanie ni z tego, ni z owego.

#76

ごまをする

Wymowa: [goma o suru]

Dosłowne tłumaczenie:"Mleć sezam"

Znaczenie:Przymilać się; podlizywać się komuś.

Przykład:

彼は上司に気に入られようと、いつもごまをすっている。

On ciągle podlizuje się szefowi, aby zdobyć jego względy.

#77

朝飯前

Wymowa: [asameshimae]

Dosłowne tłumaczenie:"Przed śniadaniem"

Znaczenie:Bułka z masłem; łatwizna.

Przykład:

そんなことなら、朝飯前だ。

Jeśli o to chodzi, to dla mnie bułka z masłem.

#78

口を酸っぱくする

Wymowa: [kuchi o suppaku suru]

Dosłowne tłumaczenie:"Kwasić usta"

Znaczenie:Ciągle powtarzać to samo; ciosać komuś kołki na głowie.

Przykład:

早く宿題をするように口を酸っぱくして言った。

Ciągle powtarzałem mu, żeby szybko odrobił lekcje.

#79

耳が痛い

Wymowa: [mimi ga itai]

Dosłowne tłumaczenie:"Uszy bolą"

Znaczenie:Prawda w oczy kole; przykro słuchać krytyki.

Przykład:

先生の注意は、自分にも当てはまることばかりで耳が痛い。

Uwagi nauczyciela w pełni dotyczą mnie, więc przykro mi tego słuchać.

#80

足元を見る

Wymowa: [ashimoto o miru]

Dosłowne tłumaczenie:"Patrzeć komuś na stopy"

Znaczenie:Wykorzystywać czyjąś słabość; żerować na kimś.

Przykład:

彼は相手の弱みにつけ込んで、足元を見るような取引を持ちかけた。

Wykorzystał słabość drugiej strony i zaproponował układ żerujący na ich sytuacji.

#81

猿も木から落ちる

Wymowa: さるもきからおちる / saru mo ki kara ochiru

Dosłowne tłumaczenie:"Nawet małpy spadają z drzew"

Znaczenie:Każdemu może się zdarzyć błąd; nawet mistrz popełnia błędy.

Przykład:

彼のようなベテランが間違うなんて、まさに猿も木から落ちるだね。

To, że taki weteran popełnił błąd, pokazuje, że nawet najlepszym zdarza się potknąć.

#82

百発百中

Wymowa: ひゃっぱつひゃくちゅう / hyappatsu hyakuchū

Dosłowne tłumaczenie:"Sto strzałów, sto trafień"

Znaczenie:Strzał w dziesiątkę za każdym razem; niezawodny.

Przykład:

彼の天気予報は百発百中だ。

Jego prognozy pogody zawsze sprawdzają się w stu procentach.

#83

一刀両断

Wymowa: いっとうりょうだん / ittō ryōdan

Dosłowne tłumaczenie:"Przeciąć na pół jednym cięciem miecza"

Znaczenie:Podjąć szybką, zdecydowaną decyzję; przeciąć węzeł gordyjski.

Przykład:

社長はその問題を一刀両断に解決した。

Prezes rozwiązał ten problem jedną zdecydowaną decyzją.

#84

八方美人

Wymowa: はっぽうびじん / happō bijin

Dosłowne tłumaczenie:"Piękność z ośmiu stron"

Znaczenie:Osoba chcąca przypodobać się wszystkim; lizus.

Przykład:

彼は誰にでもいい顔をする八方美人だ。

On jest z tych, którzy chcą się przypodobać wszystkim.

#85

以心伝心

Wymowa: いしんでんしん / ishin denshin

Dosłowne tłumaczenie:"Przekaz z serca do serca"

Znaczenie:Porozumienie bez słów; czytanie w swoich myślach.

Przykład:

私たちは以心伝心の仲だ。

Rozumiemy się bez słów.

#86

大同小異

Wymowa: だいどうしょうい / daidō shōi

Dosłowne tłumaczenie:"Wielkie podobieństwo, mała różnica"

Znaczenie:W zasadzie to samo, z drobnymi wyjątkami.

Przykład:

二人の意見は大同小異だ。

Opinie tej dwójki są w zasadzie takie same.

#87

十人十色

Wymowa: じゅうにんといろ / jūnin toiro

Dosłowne tłumaczenie:"Dziesięciu ludzi, dziesięć kolorów"

Znaczenie:Co kraj, to obyczaj; ile ludzi, tyle gustów.

Przykład:

人の好みは十人十色だから、全員を満足させるのは難しい。

Gusta są różne, więc trudno zadowolić każdego.

#88

猪突猛進

Wymowa: ちょとつもうしん / chototsu mōshin

Dosłowne tłumaczenie:"Pędzić na oślep jak dzik"

Znaczenie:Działać bez zastanowienia; przeć do przodu nie patrząc na konsekwencje.

Przykład:

彼は目標に向かって猪突猛進するタイプだ。

On jest typem człowieka, który prze do przodu bezpośrednio do celu.

#89

一日千秋

Wymowa: いちじつせんしゅう / ichijitsu senshū

Dosłowne tłumaczenie:"Jeden dzień jak tysiąc jesieni"

Znaczenie:Czekać z niecierpliwością; czas się dłuży.

Przykład:

彼女からの返事を一日千秋の思いで待っている。

Czekam na jej odpowiedź z wielką niecierpliwością.

#90

温故知新

Wymowa: おんこちしん / onko chishin

Dosłowne tłumaczenie:"Poznawać stare, by rozumieć nowe"

Znaczenie:Uczyć się z przeszłości, by tworzyć nowe rzeczy.

Przykład:

温故知新の精神で、伝統工芸に新しい技術を取り入れる。

W duchu uczenia się z przeszłości wprowadzamy nowe technologie do tradycyjnego rzemiosła.

#91

呉越同舟

Wymowa: ごえつどうしゅう / goetsu dōshū

Dosłowne tłumaczenie:"Wrogowie z Wu i Yue w jednej łodzi"

Znaczenie:Wrogowie zmuszeni do współpracy w trudnej sytuacji.

Przykład:

非常事態だから、呉越同舟で協力しよう。

Ponieważ to sytuacja wyjątkowa, musimy współpracować pomimo różnic.

#92

一長一短

Wymowa: いっちょういったん / icchō ittan

Dosłowne tłumaczenie:"Jedna zaleta, jedna wada"

Znaczenie:Coś, co ma swoje dobre i złe strony.

Przykład:

どのシステムにも一長一短がある。

Każdy system ma swoje wady i zalety.

#93

因果応報

Wymowa: いんがおうほう / inga ōhō

Dosłowne tłumaczenie:"Przyczyna przynosi skutek, czyn przynosi zapłatę"

Znaczenie:Karma; co posiejesz, to pożniesz.

Przykład:

悪いことをすれば、いずれ因果応報がある。

Jeśli robisz złe rzeczy, karma w końcu cię dopadnie.

#94

我田引水

Wymowa: がでんいんすい / gaden insui

Dosłowne tłumaczenie:"Kierować wodę na własne pole"

Znaczenie:Działać egoistycznie; ciągnąć rzepkę do swojego brzucha.

Przykład:

彼の説明は我田引水で、信用できない。

Jego wyjaśnienia są stronnicze i nie można im ufać.

#95

本末転倒

Wymowa: ほんまつてんとう / honmatsu tentō

Dosłowne tłumaczenie:"Pomylić korzenie z gałęziami"

Znaczenie:Stawiać wóz przed koniem; mylić środki z celami.

Przykład:

健康のために薬を飲みすぎて病気になるなんて、本末転倒だ。

Zachorowanie z powodu brania zbyt wielu leków dla zdrowia to stawianie wozu przed koniem.

#96

悪戦苦闘

Wymowa: あくせんくとう / akusen kutō

Dosłowne tłumaczenie:"Ciężka walka i gorzkie zmagania"

Znaczenie:Zmagać się z wielkimi trudnościami; walczyć z przeciwnościami losu.

Przykład:

新しい仕事の対応に悪戦苦闘している。

Zmagam się z trudnościami, by sprostać nowym obowiązkom w pracy.

#97

朝三暮四

Wymowa: ちょうさんぼし / chōsan boshi

Dosłowne tłumaczenie:"Trzy rano, cztery wieczorem"

Znaczenie:Mydlić oczy powierzchownymi zmianami bez realnego wpływu na stan rzeczy.

Przykład:

給与体系の変更は、結局のところ朝三暮四に過ぎない。

Zmiana struktury wynagrodzeń to ostatecznie tylko mydlenie oczu.

#98

臨機応変

Wymowa: りんきおうへん / rinki ōhen

Dosłowne tłumaczenie:"Dostosowywać się do sytuacji i zmian"

Znaczenie:Działać elastycznie w zależności od sytuacji.

Przykład:

トラブルが発生したときは、臨機応変に対応することが求められる。

W razie problemów wymagane jest elastyczne działanie.

#99

千差万別

Wymowa: せんさばんべつ / sensa banbetsu

Dosłowne tłumaczenie:"Tysiąc różnic, dziesięć tysięcy rodzajów"

Znaczenie:Niezliczona różnorodność; rozmaitość.

Przykład:

人々の価値観は千差万別だ。

Wartości wyznawane przez ludzi są niezwykle różnorodne.

#100

絶体絶命

Wymowa: ぜったいぜつめい / zettai zetsumei

Dosłowne tłumaczenie:"Absolutny rozkaz, zdesperowany los"

Znaczenie:Sytuacja bez wyjścia; podbramkowa sytuacja.

Przykład:

会社は資金不足で絶体絶命の危機に瀕している。

Z powodu braku funduszy firma znajduje się w sytuacji bez wyjścia.

#101

井の中の蛙大海を知らず

Wymowa: i no naka no kawazu taikai o shirazu

Dosłowne tłumaczenie:"Żaba w studni nie wie nic o wielkim oceanie"

Znaczenie:Osoba o ograniczonych horyzontach ocenia świat według własnego ciasnego doświadczenia.

Przykład:

彼は自分の会社しか知らないので、井の中の蛙大海を知らずのようになっている。

Ponieważ zna tylko własną firmę, jest jak żaba w studni, która nie wie nic o oceanie.

#102

ちりも積もれば山となる

Wymowa: chiri mo tsumoreba yama to naru

Dosłowne tłumaczenie:"Nawet kurz, gdy się nagromadzi, staje się górą"

Znaczenie:Ziarnko do ziarnka, a zbierze się miarka; małe wysiłki dają z czasem duży efekt.

Przykład:

毎日少しずつ貯金すれば、ちりも積もれば山となるで大きな額になる。

Jeśli będziesz odkładać codziennie małe kwoty, uzbiera się z tego duża suma.

#103

聞いて極楽見て地獄

Wymowa: kiite gokuraku mite jigoku

Dosłowne tłumaczenie:"Słyszeć to raj, widzieć to piekło"

Znaczenie:Coś, co w opisie brzmi cudownie, ale w rzeczywistości jest koszmarem.

Przykład:

楽なアルバイトだと思って行ってみたら、聞いて極楽見て地獄の労働環境だった。

Poszedłem tam, myśląc, że to lekka praca dorywcza, ale w rzeczywistości okazała się prawdziwym koszmarem.

#104

棚からぼたもち

Wymowa: tana kara botamochi

Dosłowne tłumaczenie:"Słodkie ciastko ryżowe spadające z półki"

Znaczenie:Nieoczekiwane szczęście; dar od losu bez żadnego wysiłku.

Przykład:

宝くじに当たったのは、まさに棚からぼたもちだ。

Wygrana na loterii była po prostu niesamowitym darem od losu.

#105

手前味噌

Wymowa: temae miso

Dosłowne tłumaczenie:"Własne miso"

Znaczenie:Chwalić swoje; przechwalać się własnymi osiągnięciami.

Przykład:

手前味噌ですが、この料理はとても美味しくできました。

Nie chcąc się chwalić, ale to danie wyszło bardzo smaczne.

#106

油を売る

Wymowa: abura o uru

Dosłowne tłumaczenie:"Sprzedawać olej"

Znaczenie:Obijać się; marnować czas w trakcie pracy.

Przykład:

仕事中に油を売っていると上司に怒られますよ。

Jeśli będziesz się obijać w pracy, szef na ciebie nakrzyczy.

#107

百聞は一見にしかず

Wymowa: hyakubun wa ikken ni shikazu

Dosłowne tłumaczenie:"Sto usłyszeń nie dorównuje jednemu zobaczeniu"

Znaczenie:Jeden obraz jest wart więcej niż tysiąc słów; lepiej zobaczyć na własne oczy.

Przykład:

写真で見るより実際に行く方がいい、百聞は一見にしかずだ。

Lepiej pojechać samemu niż oglądać zdjęcia; lepiej raz zobaczyć niż sto razy usłyszeć.

#108

負けるが勝ち

Wymowa: makeru ga kachi

Dosłowne tłumaczenie:"Przegrać to wygrać"

Znaczenie:Ustąpienie komuś w sporze może przynieść ostateczne zwycięstwo.

Przykład:

無駄な争いを避けて相手に譲るのも、負けるが勝ちだ。

Unikanie bezsensownych kłótni i ustąpienie przeciwnikowi to też wygrana.

#109

失敗は成功の母

Wymowa: shippai wa seikou no haha

Dosłowne tłumaczenie:"Porażka jest matką sukcesu"

Znaczenie:Uczymy się na własnych błędach; porażka prowadzi do sukcesu.

Przykład:

一度失敗したからといって諦めるな、失敗は成功の母だ。

Nie poddawaj się z powodu jednej porażki; porażka jest matką sukcesu.

#110

人の振り見て我が振り直せ

Wymowa: hito no furi mite waga furi naose

Dosłowne tłumaczenie:"Patrz na zachowanie innych i poprawiaj własne"

Znaczenie:Ucz się na cudzych błędach; poprawiaj własne zachowanie, widząc wady innych.

Przykład:

同僚の失礼な態度を反面教師にして、人の振り見て我が振り直せを心掛けた。

Biorąc zachowanie kolegi za przestrogę, starałem się poprawić własne błędy.

#111

良薬は口に苦し

Wymowa: ryouyaku wa kuchi ni nigashi

Dosłowne tłumaczenie:"Dobre lekarstwo jest gorzkie dla ust"

Znaczenie:Dobre rady bywają trudne do zaakceptowania; gorzka prawda.

Przykład:

厳しい批評だが、良薬は口に苦しと思って受け入れよう。

To surowa krytyka, ale przyjmijmy ją, wiedząc, że gorzkie rady bywają pomocne.

#112

濡れ手で粟

Wymowa: nurete de awa

Dosłowne tłumaczenie:"Proso mokrymi rękami"

Znaczenie:Łatwy zarobek; zyskać coś bez większego wysiłku.

Przykład:

あの投資で濡れ手で粟のような利益を得た人がたくさんいる。

Wielu ludzi osiągnęło łatwy zysk z tamtych inwestycji.

#113

蛇の道は蛇

Wymowa: ja no michi wa hebi

Dosłowne tłumaczenie:"Drogi węża znają węże"

Znaczenie:Swój swego zawsze pozna; fachowcy z danej branży znają swoje sztuczki.

Przykład:

専門的な問題については、やはり蛇の道は蛇でプロに任せるべきだ。

W kwestiach specjalistycznych powinniśmy zaufać profesjonalistom, bo swój swego pozna.

#114

病は気から

Wymowa: yama wa ki kara

Dosłowne tłumaczenie:"Choroba bierze się z umysłu"

Znaczenie:Wszystkie choroby biorą się ze stresu i psychiki; nastawienie ma wpływ na zdrowie.

Przykład:

前向きに考えていれば風邪も早く治るよ、病は気からだからね。

Jeśli będziesz myśleć pozytywnie, przeziębienie minie szybciej; nastawienie to klucz.

#115

藪をつついて蛇を出す

Wymowa: yabu o tsutsute hebi o dasu

Dosłowne tłumaczenie:"Dźgnąć krzak i wygonić węża"

Znaczenie:Nie wywoływać wilka z lasu; niepotrzebnie stwarzać sobie problemy.

Przykład:

余計な質問をして上司を怒らせたのは、まさに藪をつついて蛇を出すだ。

Zadanie zbędnego pytania i rozzłoszczenie szefa to było niepotrzebne wywoływanie wilka z lasu.

#116

頭隠して尻隠さず

Wymowa: atama kakushite shiri kakusazu

Dosłowne tłumaczenie:"Chować głowę, zostawiając ogon na zewnątrz"

Znaczenie:Chować głowę w piasek; ukryć tylko część prawdy, zdradzając się z resztą.

Przykład:

うそをついても証拠が残っているよ、頭隠して尻隠さずだ。

Nawet jeśli kłamiesz, dowody zostają; schowałeś głowę, ale ogon widać.

#117

二の足を踏む

Wymowa: ni no ashi o fumu

Dosłowne tłumaczenie:"Robić drugi krok / wahać się"

Znaczenie:Wahać się; mieć opory; zwlekać z podjęciem decyzji.

Przykład:

高額な契約なので、サインするのに二の足を踏んでしまった。

Ponieważ umowa opiewała na dużą kwotę, wahałem się z jej podpisaniem.

#118

目に入れても痛くない

Wymowa: me ni irete mo itakunai

Dosłowne tłumaczenie:"Nie boli, nawet jeśli włożysz do oka"

Znaczenie:Świata poza kimś nie widzieć; bardzo kogoś kochać (szczególnie dziecko).

Przykład:

祖父にとって初孫は、目に入れても痛くない存在だ。

Dla dziadka pierwszy wnuczek to cały jego świat.

#119

虎の威を借る狐

Wymowa: tora no i o karu kitsune

Dosłowne tłumaczenie:"Lis pożyczający autorytet tygrysa"

Znaczenie:Słaba osoba, która zgrywa ważną, powołując się na wpływy silnego protektora.

Przykład:

親の威光を背景に威張っている彼は、まさに虎の威を借る狐だ。

Zgrywa ważnego dzięki pozycji rodziców; to zwykły lis pożyczający siłę tygrysa.

#120

元の鞘に収まる

Wymowa: moto no saya ni osamaru

Dosłowne tłumaczenie:"Wrócić do oryginalnej pochwy"

Znaczenie:Pogodzić się po rozstaniu lub długim sporze; wrócić do siebie.

Przykład:

離婚の噂があった二人は、結局元の鞘に収まった。

Ta dwójka, o której krążyły plotki o rozwodzie, ostatecznie do siebie wróciła.

#121

相身互い

Wymowa: [aɪmi taɡaɪ]

Dosłowne tłumaczenie:"Wzajemna pomoc; solidarność"

Znaczenie:Ludzie w tym samym położeniu powinni sobie nawzajem pomagać.

Przykład:

困ったときはお互い様、相身互いですよ。

W kłopotach pomagamy sobie nawzajem, to kwestia solidarności.

#122

足が出る

Wymowa: [aɕi ɡa deɾɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Nogi wychodzą"

Znaczenie:Przekroczyć budżet; wydać za dużo.

Przykład:

旅行の費用が予想より多くて足が出た。

Koszty podróży okazały się wyższe niż oczekiwano i przekroczyliśmy budżet.

#123

油を注ぐ

Wymowa: [abɯɾa o sosoɡɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Dolewać oliwy"

Znaczenie:Dolać oliwy do ognia; zaognić sytuację.

Przykład:

彼の無駄な一言が怒りに油を注いだ。

Jego niepotrzebny komentarz dolał oliwy do ognia.

#124

雨だれ石を穿つ

Wymowa: [amadaɾe iɕi o ɯɡat͡sɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Krople deszczu drążą kamień"

Znaczenie:Kropla drąży skałę; wytrwałość prowadzi do celu.

Przykład:

毎日少しずつ勉強すれば、雨だれ石を穿つように合格できる。

Ucząc się codziennie po trochu, zdasz egzamin na zasadzie kropla drąży skałę.

#125

案ずるより産むが易し

Wymowa: [and͡zɯɾɯ joɾi ɯmɯ ɡa jaɕiɕi]

Dosłowne tłumaczenie:"Łatwiej urodzić niż się martwić"

Znaczenie:Strach ma wielkie oczy; w rzeczywistości sprawy okazują się łatwiejsze.

Przykład:

テストは心配だったが、案ずるより産むが易しで簡単にできた。

Martwiłem się testem, ale strach ma wielkie oczy i poszło łatwo.

#126

一難去ってまた一難

Wymowa: [it͡ɕinan satte mata it͡ɕinan]

Dosłowne tłumaczenie:"Jedno nieszczęście odchodzi, drugie nadchodzi"

Znaczenie:Z deszczu pod rynnę; nieszczęścia chodzą parami.

Przykład:

風邪が治ったと思ったら怪我をして、一難去ってまた一難だ。

Ledwo wyleczyłem przeziębienie, uległem kontuzji – nieszczęścia chodzą parami.

#127

一暴十寒

Wymowa: [it͡ɕibakɯ d͡ʑikkan]

Dosłowne tłumaczenie:"Jeden dzień ciepła, dziesięć dni zimna"

Znaczenie:Słomiany zapał; pracować zrywami.

Przykład:

毎日勉強しなければ、一暴十寒で効果がない。

Jeśli nie będziesz uczyć się codziennie, słomiany zapał nie przyniesie efektów.

#128

医者の不養生

Wymowa: [iɕa no fɯjoːd͡ʑoː]

Dosłowne tłumaczenie:"Zaniedbanie zdrowia przez lekarza"

Znaczenie:Szewc bez butów chodzi; dawać rady innym, a samemu ich nie stosować.

Przykład:

野菜を食べるように言う彼が肉ばかり食べるのは、まさに医者の不養生だ。

Mówi nam, żebyśmy jedli warzywa, a sam je tylko mięso – szewc bez butów chodzi.

#129

うわさをすれば影が差す

Wymowa: [ɯwasa o sɯɾeba kaɡe ɡa sasɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Mów o plotkach, a pojawi się cień"

Znaczenie:O wilku mowa, a wilk tuż-tuż.

Przykład:

田中さんの話をしていたら本人が来た。うわさをすれば影が差すね。

Rozmawialiśmy o Tanace i nagle wszedł. O wilku mowa.

#130

魚の目に水見えず

Wymowa: [ɯono me ni mizɯ miezɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Woda jest niewidoczna dla oczu ryb"

Znaczenie:Często nie dostrzegamy tego, co jest najbliżej nas.

Przykład:

自分の身近な幸せに気づかないのは、魚の目に水見えずだ。

Niezauważanie szczęścia wokół siebie jest jak ryba, która nie widzi wody.

#131

海千山千

Wymowa: [ɯmisen jamasen]

Dosłowne tłumaczenie:"Tysiąc mórz, tysiąc gór"

Znaczenie:Stary lis; osoba bardzo doświadczona i przebiegła.

Przykład:

あの取引相手は海千山千だから、注意したほうがいい。

Ten partner biznesowy to stary lis, więc lepiej uważać.

#132

えびで鯛を釣る

Wymowa: [ebi de taɪ o tsɯɾɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Łowić leszcza na krewetkę"

Znaczenie:Zrobić złoty interes; zyskać bardzo dużo małym nakładem.

Przykład:

安いプレゼントで豪華なお返しをもらい、えびで鯛を釣った。

Otrzymałem luksusowy prezent w zamian za tani suvenir – zrobiłem złoty interes.

#133

鬼に金棒

Wymowa: [oni ni kanaboː]

Dosłowne tłumaczenie:"Metalowa maczuga dla demona"

Znaczenie:Dać potężne narzędzie komuś, kto i tak jest silny; uczynić kogoś niezwyciężonym.

Przykład:

彼がチームに加われば、まさに鬼に金棒だ。

Jeśli dołączy do naszego zespołu, będziemy nie do pokonania.

#134

折り紙付き

Wymowa: [oɾiɡamit͡sɯki]

Dosłowne tłumaczenie:"Z papierem certyfikowanym"

Znaczenie:Certyfikowany; mający wyrobioną, niezaprzeczalną renomę.

Przykład:

彼の料理の腕前は折り紙付きだ。

Jego umiejętności kulinarne mają potwierdzoną renomę.

#135

風の便り

Wymowa: [kaze no tajoɾi]

Dosłowne tłumaczenie:"Wiadomość od wiatru"

Znaczenie:Doszły mnie słuchy; ptaszki ćwierkają.

Przykład:

風の便りで、彼が結婚したと聞いた。

Doszły mnie słuchy, że on się ożenił.

#136

机上の空論

Wymowa: [kiʑoː no kɯːɾon]

Dosłowne tłumaczenie:"Pusta teoria na biurku"

Znaczenie:Teoria bez pokrycia; papierowy plan nie do zrealizowania w praktyce.

Przykład:

その計画は素晴らしいが、机上の空論にすぎない。

Ten plan jest wspaniały, ale to tylko papierowa teoria.

#137

怪我の功名

Wymowa: [keɡa no koːmjoː]

Dosłowne tłumaczenie:"Sława z powodu kontuzji"

Znaczenie:Szczęście w nieszczęściu; sukces zrodzony z porażki.

Przykład:

道を間違えたら偶然いい店を見つけた。怪我の功名だ。

Pomyliliśmy drogę, ale przypadkiem znaleźliśmy świetną restaurację – szczęście w nieszczęściu.

#138

郷に入っては郷に従え

Wymowa: [ɡoː ni itte wa ɡoː ni ɕitaɡae]

Dosłowne tłumaczenie:"Wejdź do wioski, dostosuj się do wioski"

Znaczenie:Kiedy wejdziesz między wrony, musisz krakać jak i one.

Przykład:

海外生活では、郷に入っては郷に従うことが大切だ。

Żyjąc za granicą, ważne jest, aby dostosować się do lokalnych zwyczajów.

#139

弘法筆を選ばず

Wymowa: [koːboː fɯde o eɾabazɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Kobo nie wybiera pędzla"

Znaczenie:Dobry rzemieślnik nie narzeka na swoje narzędzia; mistrz poradzi sobie ze wszystkim.

Przykład:

彼は安物のカメラでも素晴らしい写真を撮る。弘法筆を選ばずだね。

Robi świetne zdjęcia nawet tanim aparatem – prawdziwy mistrz nie narzeka na narzędzia.

#140

初心忘るべからず

Wymowa: [ɕoɕin wasɯɾɯ bekaɾazɯ]

Dosłowne tłumaczenie:"Nie zapominaj ducha początkującego"

Znaczenie:Nigdy nie zapominaj o skromności i entuzjazmie, z jakimi zaczynałeś.

Przykład:

プロになっても、初心忘るべからずの気持ちで練習を続ける。

Nawet stając się profesjonalistą, trenuję dalej z pokorą początkującego.

🧠 Quiz z idiomów

Dopasuj idiom do jego właściwego znaczenia.

二兎を追う者は一兎をも得ず
出る杭は打たれる
一期一会
棚から牡丹餅
後の祭り

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego warto uczyć się idiomów (Japanese)?

Idiomy pomagają rozumieć potoczną mowę i brzmieć naturalnie. Są one kluczem do płynności na poziomie średniozaawansowanym i zaawansowanym.

Jak najlepiej ćwiczyć te idiomy?

Czytaj przykłady na głos, odsłuchuj wymowę za pomocą przycisku audio i sprawdź swoją wiedzę w quizie dopasowywania poniżej.