Жапон тіліндегі Те-форма

'-te формасы' (て形, te-форма) жапон грамматикасындағы ең маңызды етістік конъюгациясы болып табылады. Ол өз бетінше шақты тасымалдамайды (мысалы, өткен немесе қазіргі). Оның орнына ол сөйлемдер мен әрекеттерді байланыстыратын, ағымдағы күйлерді көрсететін, сұрауларды білдіретін және рұқсат сұрайтын өте жан-жақты грамматикалық құрал ретінде қызмет етеді. Ол сөйлемдердегі ауызша көпір сияқты әрекет етеді.

Оның негізгі қолдануларының бірі - әрекеттерді хронологиялық тәртіпте байланыстыру, шамамен ағылшын тіліндегі "және" деп аудару (мысалы, "Мен ояндым, таңғы ас ішіп алдым және мектепке бардым"). Ол көмекші етістіктермен де тіркесіп, басқа құрылымдар жасайды. Мысалы, '-te kudasai' сыпайы сұраулар жасау үшін қолданылады, '-te iru' үздіксіз әрекеттерді білдіреді (ағылшын тіліндегі '-ing' сөзіне балама), ал '-te mo ii desu' рұқсат сұрау үшін қолданылады.

Етістіктердің те-формасына жалғануы олардың тобына байланысты. 2-топ (ичидан) етістіктері қарапайым: '-ru'-ны түсіріп, '-te' қосыңыз. 1-топ (годан) етістіктері күрделірек және сөздік формасының соңы негізінде дауыссыз дыбыстарды өзгертуді қажет етеді (мысалы, '-u', '-tsu' және '-ru' '-tte' болып өзгереді, ал '-ku' '-ite' болып өзгереді). Бұл ауысымдарды меңгеру үшін үнемі жаттығу қажет.