Geniş Zaman (-r, -ar/-er, -ır/-ir/-ur/-ür)
Aorist / Broad Present Tense (-ir / -er)
Her zaman yapılan alışkanlıkları, genel doğruları, nezaket rica cümlelerini ve kesin olmayan gelecek vaatlerini bildirir.
Geniş Zaman, her zaman yapılan genel eylemleri, alışkanlıkları, doğa kanunlarını ve nezaket bildiren ricaları ifade eder:
1. Ünlüyle Bitenler: -r alır (okur, dinler). 2. Tek Heceli Ünsüzle Bitenler: -ar / -er alır (yapar, yazar). 13 kural dışı fiil -ır/-ir alır (gelir, alır, bilir, görür...). 3. Çok Heceli Ünsüzle Bitenler: -ır, -ir, -ur, -ür alır (öğrenir, konuşur).
Olumsuzluk: 1. şahıslarda -mam / -meyiz, diğer şahıslarda -maz / -mez ile yapılır: gelmem, gelmezsin, gelmez, gelmeyiz, gelmezsiniz, gelmezler.
Soru şekli en kibar rica kalıbıdır: Lütfen bakar mısınız?, Kapıyı açar mısınız?
Örnekler
Dünya, güneşin etrafında üç yüz altmış beş günde döner.
Dünya, güneşin etrafında üç yüz altmış beş günde döner.
Lütfen bana şu tuzu uzatır mısınız?
Lütfen bana şu tuzu uzatır mısınız?
Ben akşamları genellikle kitap okur, müzik dinlerim.
Ben akşamları genellikle kitap okur, müzik dinlerim.
O böyle haksız ve kaba davranışları asla kabul etmez.
O böyle haksız ve kaba davranışları asla kabul etmez.
İlgili terimler
Türkçe dilini bağlamda öğrenin — ücretsiz sözlük ve alıştırma.