Ерін үндестігі (Еріндік дауыстылар үйлесімі)
Labial / Rounding Harmony (Ерін үндестігі)
Сөздің бірінші буынындағы еріндік дауыстылардың (о, ө, ұ, ү) кейінгі буындағы езулік дауыстыларды еріндікке бейімдеп айтылуы.
Ерін үндестігі — сөздің алғашқы буынындағы еріндік дауыстылардың (о, ө, ұ, ү) әсерінен кейінгі буындардағы езулік дауыстылардың еріндікке айналып айтылу заңдылығы.
Айтылу және жазылу ерекшеліктері: - Жазылуы: құлын, айтылуы: [құлұн] - Жазылуы: өлең, айтылуы: [өлөң] - Жазылуы: көздің, айтылуы: [көздүң] - Жазылуы: жұмысшы, айтылуы: [жұмұсшұ].
Қазақ тілінің емлесінде бұл дыбыстар тарихи негізде жазылғанымен, орфоэпиялық норма бойынша ерін үндестігімен дыбысталуы шарт.
Мысалдар
Жайлауда ойнап жүрген кішкентай құлын өте сүйкімді көрінеді.
Жайлауда ойнап жүрген кішкентай құлын өте сүйкімді көрінеді.
Түнгі ашық аспандағы жарық жұлдыздар көздің жауын алады.
Түнгі ашық аспандағы жарық жұлдыздар көздің жауын алады.
Бүгін кешкі жиында жастар тамаша өлеңдер мен әндер орындады.
Бүгін кешкі жиында жастар тамаша өлеңдер мен әндер орындады.
Терең көлдің мөлдір суы жағадағы тастарды анық көрсетіп тұр.
Терең көлдің мөлдір суы жағадағы тастарды анық көрсетіп тұр.
Қатысты терминдер
kk тілін контекстте үйреніңіз — тегін сөздік пен тренажер.